Student Univerziteta u Haifi, Shlomi Katsin, slučajno je pronašao mač iz 12. veka dok je plivao kod plaže Dor. Israel Antiquities Authority odobrila je vađenje i konzervaciju, a CT snimak otkrio je da je mač jednoručni i teško korodiran. Stručnjaci smatraju da je nalaz redak i važan za razumevanje života krstaških vitezova i pomorskih privezišta u regionu.
Student iz Haife slučajno pronašao mač iz 12. veka kod obale — retko arheološko otkriće
Crusader sword from the 12th century discovered off the coast of Haifa, Israel. / Credit: Yoav Bornstein, University of Haifa(Yoav Bornstein, University of Haifa)
Student Univerziteta u Haifi otkrio je mač iz perioda krstaških ratova dok je plivao pored plaže Dor, saopštio je Univerzitet u Haifi.
Shlomi Katsin, student Departmana za pomorske civilizacije, primetio je grupu ronioca sa detektorima metala i, zbog sumnje da bi mogli da budu pljačkaši antičkih nalazišta, ubedio ih je da napuste mesto. Nakon toga uočio je dršku i deo sečiva koji su virili iz morskog dna — otkriće je, kako su naveli istraživači, bilo potpuno slučajno.
Katsin je o nalazu odmah obavestio profesorku Debi Tsveikal iz istog departmana, koja je kontaktirala Israel Antiquities Authority. Institucija je izdala posebnu dozvolu za vađenje mača iz mora radi njegove zaštite i konzervacije.
Sečivo dužine oko tri stope (približno 91 cm) podignuto je i prevezeno u konzervatorsku laboratoriju Leon Recanati Institute of Maritime Studies pri univerzitetu. Zatim je predmet prebačen u bolnicu Medica Elisha u Haifi, gde je CT snimak omogućio istraživačima da detaljno ispitaju strukturu mača bez dodatnog oštećenja. Fotografije prikazuju mač prekriven školjkama i morskim sedimentom.
Šta otkriva snimak
Analiza CT snimka ukazala je da je mač projektovan za držanje jednom rukom, što sugeriše da je verovatno pripadao evropskom vitezu iz perioda krstaških ratova. Na sečivu je uočena fraktura, a većina izvorne količine gvožđa bila je korodirana usled višećasovnog izlaganja moru.
Dr Sarah Lantos, profesorka Departmana za pomorske civilizacije, izjavila je da je ovaj nalaz izuzetno redak i da istraživačima pruža jedinstvenu priliku da saznaju više o životu evropskih vitezova koji su boravili u regionu.
Prof. Tsveikal je dodala da je poznat samo mali broj mačeva iz doba krstaških ratova pronađenih na teritoriji Izraela, pa ovo otkriće značajno doprinosi razumevanju pomorskih privezišta i uloge ratnika tokom tog perioda.
Kontekst
Prema Metropolitan Museum of Art, krstaški ratovi trajali su od 1095. do 1291. godine i obuhvatali su niz vojnih pohoda kojima su hrišćanski vitezovi pokušavali da steknu kontrolu nad oblastima istočnog Sredozemlja. Borbe su vođene na teritorijama današnjeg Izraela, Turske, Sirije i okolnih zemalja. Krstaši su podizali utvrđenja i povremeno menjali kontrolu nad tim oblastima sve do kraja epohe 1291. godine.
Univerzitet je podsetio i da je 2021. godine amaterski ronioc pronašao veliki mač iz perioda krstaških ratova na dnu Sredozemnog mora uz obalu Izraela, što potvrđuje da more povremeno otkriva značajne istorijske nalaze.
Pomozite nam da budemo bolji.
