JWST je zabeležio par patuljastih galaksija NGC 4490 i NGC 4485 povezane sjajnim gasnim mostom i klasterima novorođenih zvezda na ~24 miliona sv. god. Infracrvena posmatranja NIRCam-a i MIRI-a omogućila su razlučavanje pojedinačnih zvezda i fine strukture gasa. Analize ukazuju da su galaksije prošle jedna pored druge pre ~200 miliona godina, pri čemu je NGC 4490 izvukla gas iz partnerke i podstakla talase stvaranja zvezda, neke formirane pre ~30 miliona godina.
Džejms Veb Otkriva Sjajni Gasni Most Koji Povezuje Dve Patuljaste Galaksije
Spektakularna snimka Džejms Veb svemirskog teleskopa (JWST) otkriva dve patuljaste galaksije u sudaru, povezane sjajnim mostom gasa i prašine, sa nizovima novorođenih zvezda koje izdvajaju strukturu u izvanrednim detaljima.
Šta vidimo na snimku
Na snimku se nalaze galaksije NGC 4490 i NGC 4485, poznate zajedno kao Arp 269, udaljene oko 24 miliona svetlosnih godina. Veća NGC 4490 dominira levom stranom kadra spletenom prašinom i područjima intenzivnog stvaranja zvezda, dok je njena manja saputnica NGC 4485 jasno vidljiva u gornjem desnom delu slike. Između njih se proteže svetli most gasa i prašine, u kome su ugneždene grupe novorođених zvezda koje sjaje plavom bojom nasuprot toplom crvenkastom sjaju međuzvezdane prašine.
Značaj za razumevanje ranog svemira
Patuljaste galaksije podsećaju na male, gasom bogate i metalima siromašne sisteme koji su bili česti u ranim epochama svemira. Zato njihove interakcije — poput razmene gasa i aktivnog stvaranja zvezda — predstavljaju dragocen model za proučavanje formiranja i ranog razvoja galaksija.
Šta je Webbova oprema otkrila
Koristeći NIRCam (Near-Infrared Camera) i MIRI (Mid-Infrared Instrument), naučnici su mogli da razluče pojedinačne zvezde i finu strukturu gasa između galaksija. Infracrvena posmatranja prodiru kroz prašinu i otkrivaju zvezdane populacije i klastere koji su ranije bili nevidljivi u optičkom domenu.
„Osim vlastitih pratilja Mliječnog puta — Velikog i Malog Magelanovog oblaka — ovo je najbliži poznati sistem u kome su direktno posmatrani i gasni most i razlučene zvezdane populacije,“ naveli su zvaničnici Evropske svemirske agencije (ESA).
Hronologija sudara
Analize sugerišu da su se NGC 4490 i NGC 4485 mimoišle pre otprilike 200 miliona godina. Tokom tog susreta, veća galaksija je privukla i isisala deo gasa iz manje partnerke, formirajući vidljivi most razmenjenog materijala i pokrećući talase formiranja zvezda. Neka od novih zvezdanih populacija formirala su se pre oko 30 miliona godina, što ukazuje na kontinuiranu aktivnost tokom dugog vremenskog perioda.
Za kraj
Snimak Arp 269 pokazuje kako detaljna infracrvena opservacija može da osvetli dinamiku malih galaksija i njihove međusobne interakcije, pružajući uvid u procese koji su oblikovali rane generacije galaksija u svemiru.
Pomozite nam da budemo bolji.
