Arheolozi su u Brusselstown Ringu (grofovija Wicklow) otkrili najveće poznato preistorijsko naselje u Irskoj — oko 600 kuća raspoređenih preko 13 brežuljaka i više od 500 platformi. Radiokarbonsko datiranje ukazuje na naseljenost između 1200. i 400. g. p. n. e., a artefakti sugerišu relativnu egalitarnost društva. Pronađena je i kamenom obložena struktura koja može biti cisterna; planirana su dalja iskopavanja.
Otkriveno Najveće Preistorijsko Naselje U Irskoj — oko 600 Kuća U Brusselstown Ringu
D. Brandherm et al., Antiquity Publications Ltd (2025)
Arheolozi su u istočnom delu Irske otkrili najveće preistorijsko naselje ikada pronađeno u toj zemlji, kako navodi studija objavljena u časopisu Antiquity. Nalazište u Brusselstown Ringu (grofovija Wicklow) obuhvata približno 600 kuća raspoređenih na više brežuljaka i ukazuje na retko zbijenu i stalno naseljenu zajednicu iz Kasnog bronzanog doba.
Nalazište i struktura naselja
Kompleks se sastoji od 13 utvrđenja na vrhu brežuljaka i uključuje obližnju neolitsku ogradu na lokalitetu nazvanom Spinas Hill 1. Vazdušni i topografski snimci otkrili su više od 500 platformi koje su tumačene kao temelji domaćinstava. Takva gustina naselja je izuzetno retka za Irskoj i Britaniji — slični, prostorno prošireni kompleksi češći su u delovima kontinentalne Evrope, ali uglavnom u Kasnom gvozdenom dobu.
D. Brandherm et al., Antiquity Publications Ltd (2025)
Datovanje i društvena struktura
Četiri faze iskopavanja otkrile su stotine platformi različitih veličina. Radiokarbonsko datovanje i drugi nalazi ukazuju da je naselje bilo naseljeno približno između 1200. i 400. g. p. n. e.. Zanimljivo je da se različite dimenzije kuća nisu jasno povezivale sa razlikama u bogatstvu: artefakti ne pokazuju velike razlike u statusu, pa istraživači zaključuju da je zajednica bila relativno egalitarna uprkos velikom broju stanovnika.
Moguća cisterna i dalje istraživanje
Među nalazima je i kamenom obložena konstrukcija sa ravnim unutrašnjim dnom, koja verovatno nije služila kao okrugla kuća ili pomoćni objekt. Naučnici pretpostavljaju da je to mogla biti vodena cisterna — tehničko rešenje koje bi ukazivalo na napredno planiranje i brigu za snabdevanje vodom u gusto naseljenom okruženju. Planirana su dalja iskopavanja kako bi se potvrdila funkcija ove strukture i preciznije rekonstruisala hronologija nastanka i napuštanja naselja.
Autori studije: D. Brandherm et al., Antiquity Publications Ltd (2025). Prvobitni popularni izveštaj objavljen je u Men's Journal (6. januar 2026).
Zaključak: Nalaz u Brusselstown Ringu menja dosadašnje predstave o gustim, trajno naseljenim zajednicama u Kasnom bronzanom dobu na ostrvima i otvara nova pitanja o organizaciji, ekonomiji i razlogu napuštanja ovako velikih preistorijskih naselja.
Pomozite nam da budemo bolji.
