SAD su ublažile sankcije Venecueli nakon što je parlament usvojio reforme koje otvaraju naftni sektor za privatne i američke investitore. Ministarstvo finansija SAD izdato je opšte odobrenje za trgovinu sa PDVSA, uključujući rafinaciju. Reforma menja pravila iz 2006. godine, smanjuje poreze i tantijeme, ali država i dalje zadržava diskreciono pravo pri dodeli ugovora. Potencijalni povratak stranih kompanija i rast proizvodnje donose priliku, ali i znatne rizike.
SAD Ublažile Sankcije Venecueli Nakon Reforme Naftnog Sektora — Vrata Otvorena Za Američke Kompanije
Venezuela's interim President Delcy Rodriguez has pushed through a major reform of her country's hydrocarbon law to allow greater private investment in the oil industry (Federico PARRA)(Federico PARRA/AFP/AFP)
Sjedinjene Države su u četvrtak ublažile sankcije prema venecuelanskom naftnom sektoru nakon što je venecuelanski parlament usvojio paket reformi koji otvara industriju za privatne, uključujući i američke, investitore.
U roku od sat vremena po usvajanju reforme, Ministarstvo finansija SAD izdao je opštu licencu kojom američkim kompanijama omogućava trgovinu sa državnom naftnom kompanijom PDVSA. Licenca eksplicitno navodi da su među ovim aktivnostima dozvoljene i operacije rafinacije.
Šta predviđaju reforme
Reforma menja odredbe iz 2006. godine koje su primoravale strane investitore na zajednička ulaganja u kojima je PDVSA zadržavala većinski udeo. Novi zakon smanjuje poreski i tantijemski teret, ublažava državnu kontrolu nad istraživanjem i uvodi veće garancije za privatne igrače, ali država i dalje zadržava diskreciono pravo pri dodeli ugovora.
Izjave zvaničnika
Delcy Rodríguez, koja obavlja funkciju predsednice Venecuele, ocenila je reformu kao "istorijski iskorak" i najavila da će prihodi od prve prodaje već biti iskorišćeni za stabilizaciju valute. Jorge Rodríguez, predsednik parlamenta, opisao je zakon kao korak ka oporavku posle godina sankcija.
"Preduzimamo istorijske korake", izjavila je Delcy Rodríguez nakon razgovora sa američkim zvaničnicima.
Ekonomija i proizvodnja
Venecuela raspolaže sa oko petinom svetskih rezervi nafte. Prema izveštajima iz članka, proizvodnja je porasla na oko 1,2 miliona barela dnevno u 2025. godini, što je znatan oporavak u odnosu na 300.000 barela dnevno u 2020, ali i dalje znatno manje od oko 3 miliona barela dnevno zabeleženih početkom veka.
Chevron ostaje jedina velika američka kompanija koja je nastavila operacije u Venecueli pod specijalnim izuzećem od sankcija, dok su ExxonMobil i ConocoPhillips iste napustile 2007. nakon talasa nacionalizacija.
Moguće posledice i rizici
Otvaranje sektora moglo bi privući deo stranog kapitala potreban za obnovu infrastrukture i razvoj novih polja, ali izazovi ostaju: decenije podinvestiranja, korupcija, loše upravljanje i politička neizvesnost. Analitičari upozoravaju da, iako reforma menja ključne odredbe, država zadržava mehanizme uticaja pri dodeli ugovora, što može ograničiti potpuno tržišno funkcionisanje.
Kontekst međunarodnih odnosa
Američka administracija je javno podržala promene i pritiskala na otvaranje energetske industrije američkim kompanijama; u praksi, izdavanje opšte licence predstavlja značajan korak koji olakšava neposrednu trgovinu i ulaganja.
Reforma i ublažavanje sankcija su razlog za optimizam za mnoge u Venecueli koji se suočavaju sa ekonomskom krizom i masovnom emigracijom, ali konačan uspeh zavisiće od stabilnosti politike, transparentnosti u dodeli ugovora i stvarnog priliva investicija.
Pomozite nam da budemo bolji.
