Harakat Ashab al‑Yamin al‑Islamia preuzela je odgovornost za niz antisemitnih napada u Evropi, uključujući paljenje ambulantnih kola u Londonu i vozila u Antverpenu. Stručnjaci ukazuju na hibridni model delovanja — od mladih regruta iz lokalnih sredina do mogućih veza sa proiranskim ili drugim inostranim akterima. Policije u Belgiji, Holandiji i Velikoj Britaniji vode istrage, dok vlasti apeluju na pojačan oprez i jačanje bezbednosti. Istrage traju i mogućnost eskalacije ili imitatorskih napada ostaje realna.
Nova teroristička pretnja u Evropi: 'Harakat Ashab al‑Yamin' preuzeo odgovornost i preti SAD i Izraelu
A screengrab from a propaganda video posted online by the little-known group Harakat Ashab al-Yamin al-Islamia shows ambulances belonging to the Jewish organization Hatzalah United, which the group said it set on fire in retaliation for the ongoing U.S. and Israeli military operations in the Middle East, early on March 23, 2026. / Credit: Social media(Social media)
London/Antverpen/Roterdam — Grupa koja se predstavila kao Harakat Ashab al‑Yamin al‑Islamia preuzela je odgovornost za niz napada na jevrejske i povezane ciljeve u Evropi i zapretila da će nastaviti da cilja američke i izraelske interese.
Šta se dogodilo
U Londonu su kamere snimile trojicu muškaraca kako pale ambulantna kola organizacije United Hatzalah. Nekoliko sati kasnije ista grupa je preuzela odgovornost za paljenje automobila u jevrejskoj četvrti u Antverpenu, Belgija. Ranije su prijavljeni i drugi incidenti u Belgiji i Holandiji, uključujući eksplozivnu napravu aktiviranu ispred sinagoge u Ližu i napad povezan sa sinagogom u Roterdamu.
Ko je 'Harakat Ashab al‑Yamin'?
Grupa je prvi put javno objavljena početkom marta, a njen Telegram kanal i niz propagandnih videa pojavio se nedavno. Poruke koje je kanal objavljivao bile su na engleskom, arapskom i hebrejskom, dok se nije pojavila objava na perzijskom, jeziku koji se najviše govori u Iranu. Administrator kanala, koji se predstavio kao "Asad‑Allah", razgovarao je sa medijima i tvrdio da napadi služe za "osvetu" zbog sukoba u Gazi, Iranu i Libanu.
A Belgian Armed Forces soldier stands guard along a street near the Great Synagogue of Europe, formerly known as the Great Synagogue of Brussels, in Brussels on March 23, 2026. / Credit: EMILE WINDAL/Belga /AFP/Getty
Procene stručnjaka
Analitičari upozoravaju da grupa ima karakteristike hibridnog modela: od lokalnih, amaterskih ćelija do organizovane mreže koja može imati veze sa proiranskim strukturama ili drugim državnim akterima. Lucas Webber iz Tech Against Terrorism opisao je grupu kao potencijalno "astroturf" brend – brz i jeftin način za stvaranje vidljivih, psiholoških efekata na mreži. Sharon Adarlo ukazuje na mogućnost da su izvršioci uglavnom regrutovani putem Telegrama, uključujući razočarane tinejdžere ili plaćene aktere.
Neil Basu, bivši šef britanske kontraterorističke policije: "Čak i amaterske akcije ostvaruju efekat — stvaraju haos, troše resurse i mogu služiti kao sredstvo plausible deniability za državne sponzore."
Reakcija službi i vlasti
Europol je potvrdio da podržava policijske istrage, ali je istakao da ne vodi preventivne operacije. Londonska Metropolitan policija analizira snimke i ispituje tvrdnje o odgovornosti, a u Holandiji i Belgiji već su privođeni osumnjičeni — među njima i tinejdžeri. Stejt Department je upozorio Amerikance da povećaju oprez zbog mogućih napada na američke i savezničke interese.
Rizici i zaključak
Iako su dosadašnje propagandne poruke i video-snimci uglavnom niskobudžetni i amaterski, stručnjaci upozoravaju na rizik eskalacije ili imitatorskih napada. Postoji mogućnost da grupa preuzima zasluge za različite incidente ili da deluje kao kanal za inspiraciju i regrutaciju ranjivih pojedinaca. Istrage u više evropskih zemalja su u toku kako bi se utvrdila eventualna povezanost sa stranim službama, organizovanim kriminalom ili plaćenim regrutima.
Napomena: Informacije su zasnovane na izveštajima medija i izjavama zvaničnika; istrage se nastavljaju i situacija se može menjati.
Pomozite nam da budemo bolji.
