Raskošna rimska vila kod Rima otkrivena nakon ilegalnih iskapanja — moguća veza sa Antoninima

Na periferiji Rima, u selu Castel di Guido (antičko Lorium), arheolozi su otkrili raskošnu vilu iz ranog perioda Rimskog carstva koja bi mogla biti povezana sa članovima antoninske dinastije. Lokalna policija je u februaru prijavila neovlašćena iskapanja na državnom zemljištu; naknadna hitna iskopavanja otkrila su freske, mozaike i mramornu statuu.

Gde je pronađena vila

Vila se nalazi oko 19 km zapadno od antičkih zidina Rima, u okolini poznatoj u antici kao Lorium — mestu koje su često posećivali ugledni rimski aristokrati, pa i carevi poput Hadrijana, Antonina Pija i Marka Aurelija. Zbog te istorijske veze, u tom području su ranije pronađene brojne vile i seoska imanja.

Otkriće i hitna zaštita

U februaru su radovi bagerom na državnoj parceli načinjeni bez dozvole, što je izazvalo prijavu lokalnih vlasti. Dana 15. juna, Specijalna nadležna uprava za Rim objavila je prevod saopštenja u kome ističe da su arheolozi, pod vođstvom Alessie Contino, brzo intervenisali i sproveli hitna iskapanja radi dokumentovanja i stabilizacije arhitekture.

Arhitektura i ukrasi

Ispitani deo kompleksa datira iz ranog 1. veka i, prema preliminarnim nalazima, bio je u upotrebi do 3. veka. Među otkrićima su atrijum sa centralnim impluvijumom (mermernom kadom za skupljanje kišnice), zidovi oslikani freskama, kao i više prostorija sa dobro sačuvanim mozaicima.

Impluvijum je okružen podom ukrašenim trakama crno-belog botaničkog i geometrijskog mozaika. Zadnji zid atrijuma delimično je sačuvan (oko 1,5 m) i bio je ofarban crvenom bojom u sklopu višebojne freske sa prikazima ljudskih figura i biljnih motiva. Od četiri manje prostorije oko glavne sale, tri zadržavaju originalne mozaike — između ostalog, serije geometrijskih panela i osamougaonika.

Skulptura i moguća simbolika

U centralnoj kadi pronađena je polomljena mramorna statua visoka oko 80 cm koja prikazuje bradatog muškarca u kratkoj tunici sa korpom ptica i voća. Arheolozi ocenjuju da figura može predstavljati Silvana, božanstvo šuma i pastirstva koje je u rimskom panteonu često povezivano i s kultom Bakha.

Zašto je nalaz važan

Skala vile i kvalitet dekoracije ukazuju da su vlasnici bili rimska elita, moguće i s vezama prema carskom dvoru. S obzirom na istorijske izvore koji vezuju Antonina Pija i njegove rođake za Lorium, otkriće otvara nova pitanja o rasporedu i upotrebi imperialnih imanja u tom rejonu.

"Ovo otkriće je još jedan važan deo slagalice — otvara nove perspektive za razumevanje i očuvanje naše teritorije bogate istorijom," poručila je Contino.

Dalji radovi i javnost

Timovi će nastaviti sa dokumentacijom, konzervacijom i datovanjem kako bi se preciznije utvrdilo kada je vila napuštena i da li je to povezano s promenama u korišćenju imperijalnih imanja. Javnosti je ponuđena mogućnost da vidi lokalitet na besplatnom arheološkom pešačkom obilasku i vođenoj turi zakazanoj za 20. jun.

Napomena: Svi datumi i tvrdnje zasnovani su na saopštenju Specijalne nadležne uprave za Rim i prvim nalazima nakon hitnih iskapanja; dalja istraživanja mogu dopuniti ili precizirati trenutne zaključke.