UN izveštaj beleži rekordnih 38.558 teških povreda dece u sukobima u 2025. godini, pri čemu je pogođeno 24.174 dece. Po prvi put su državne snage identifikovane kao glavni počinioci većine kršenja, uključujući 6.266 ubistava dece. Izraelske snage su na vrhu liste sa 12.445 prijavljenih kršenja, dok su velike brojke zabeležene i u Kongu, Mjanmaru, Somaliji i Nigeriji. UN pozivaju na hitnu akciju i odgovornost počinilaca.
UN: Rekordne Povrede Prava Dece U Sukobima — Državne Snage Glavni Počinioci
FILE - The symbol of the United Nations is displayed outside the Secretariat Building, Feb. 28, 2022, at United Nations Headquarters. (AP Photo/John Minchillo, File)(AP Photo/John Minchillo)
Skoro 25.000 dece pogođeno je rekordnim brojem teških povreda prošle godine, pokazuju podaci novog izveštaja Ujedinjenih nacija. Broj prijavljenih kršenja porastao je četvrtu godinu zaredom i dostigao 38.558 verifikovanih povreda, a po prvi put državne snage su utvrđene kao glavni počinioci većine tih kršenja.
Glavni nalazi izveštaja
Obim povreda: U 2025. godini Ujedinjene nacije verifikovale su 38.558 teških povreda protiv dece. Pogođeno je 24.174 dece, od kojih je trećina devojčica, dok su nekoliko hiljada dece iskusile više vrsta povreda.
Državne snage kao glavni počinioci: Po prvi put u 30 godina praćenja, državne snage su odgovorne za većinu teških povreda. One su povezane sa 6.266 ubistava dece (porast od 34%) i 7.958 povreda dece.
Top akteri na "crnoj listi": Na vrhu liste nalaze se izraelske oružane i bezbednosne snage sa 12.445 prijavljenih kršenja. Slede snage i naoružane grupe iz Kongoa (4.114), Mjanmara, Somalije i naoružane grupe u Nigeriji (svaka sa više od 2.000 prijavljenih kršenja). Na listi su i državne formacije iz Sudana, Južnog Sudana, Sirije i ruske oružane snage u Ukrajini.
UN Secretary-General Antonio Guterres speaks during a press conference at the United Nations Integrated Office in Haiti (BINUH) in Port-au-Prince, Tuesday, June 16, 2026. (AP Photo/Odelyn Joseph)(AP Photo/Odelyn Joseph)
Palestinska deca: UN su verifikovale ubistvo 2.668 palestinske dece u Gazi i 55 u Zapadnoj obali i istočnom Jerusalimu. Dodatnih 4.588 prijava o ubistvima u Gazi i 346 povređene izraelske dece su u procesu verifikacije.
Regrutovanje, otmice i seksualno nasilje: Verifikovano je regrutovanje i upotreba 6.607 dece (najviše u Kongu, Nigeriji, Haitiju, Somaliji i Kolumbiji), 5.129 otmica (pretežno u Nigeriji, Kongu, Somaliji, Mjanmaru i Mozambiku) i 1.783 žrtve silovanja i seksualnog nasilja (najviše u Kongu, Nigeriji, Somaliji, Sudanu i Haitiju).
"Razmere i upornost ovih povreda zahtevaju više od priznanja — zahtevaju odlučnost," navodi Vanessa Frazier, posebna predstavnica UN za decu u oružanim sukobima. Generalni sekretar Antonio Guterres pozvao je države da preduzmu hitne i vremenski ograničene mere za zaštitu dece.
Reakcije i kontekst
Izraelski ambasador pri UN Danny Danon oštro je kritikovao izveštaj, tvrdeći da se izjednačavaju država koja brani svoj opstanak i terorističke organizacije. Udrugama za ljudska prava i Ujedinjenim nacijama UN pozivaju na odgovornost počinilaca bez obzira na njihovu pripadnost.
Zašto je situacija pogoršana? Frazier ističe kombinaciju nekažnjivosti, promene načina ratovanja — pomeranje borbi u gusto naseljena područja — i širu upotrebu dalekometnih sredstava kao što su dronovi i eksplozivi koji nanose štetu širokim zonama, a naročito ranjavaju i ubijaju decu koja beže ili traže osnovne potrepštine.
UN pozivaju sve države članice da priznaju obavezu zaštite dece, da sarađuju sa Ujedinjenim nacijama na planovima za sprečavanje ubijanja i ranjavanja dece i da osiguraju odgovornost za napade na škole, bolnice i humanitarne radnike.
Pomozite nam da budemo bolji.
