Francuska je obeležila raciju u Vel d'Hiv-u iz jula 1942., kada su francuske vlasti uhapsile i deportovale više hiljada Jevreja. Uoči ceremonije u Parizu je vandalizovana ploča u čast para i njihove ćerke, priznatih kao Pravednici među narodima. Zamenica ministra odbrane Alice Rufo osudila je čin i najavila obnovu, dok zemlja i dalje beleži porast antisemitističkih incidenata nakon oktobra 2023.
Vandalizovana ploča u Parizu — Francuska obeležava raciju u Vel d'Hiv-u
Alice Rufo, Minister Delegate to the Minister of the Armed Forces and Veterans, second left, Aurore Bergé, Minister Delegate for Equality between Women and Men and the Fight against Discrimination, third left, Emmanuel Gregoire Paris mayor, center, and Yonathan Arfi, President of CRIF (Representative Council of Jewish Institutions in France), third right, attend the ceremony marking the 84th anniversary of the 1942 Vel d'Hiv police roundup, the largest roundup of Jews in France during World War II, and paying tribute to the Righteous Among the Nations of France in Paris, Sunday, July 19, 2026. (AP Photo/Thomas Padilla)(AP Photo/Thomas Padilla)
U nedelju je Francuska obeležila raciju u Vel d'Hiv-u, masovno hapšenje Jevreja koje su francuski policajci sproveli 1942. — jedno od najmračnijih poglavlja tokom nemačke okupacije.
Tokom dve julske večeri 1942. policija je uhapsila na hiljade ljudi, često otimajući decu iz ruku majki, nakon čega su mnogi deportovani u nacističke koncentracione i istrebljujuće logore.
Vandalizam pre ceremonije
Uoči ceremonije u Parizu je vandalizovana spomen-ploča posvećena paru i njihovoj ćerki koji su tokom racije spasili trinaestogodišnje dete. Par i njihova ćerka su priznata od strane Izraela kao Pravednici među narodima (Righteous Among the Nations).
"Napad na Pravednike je svetogrđe nad čitavim univerzumom", izjavila je Alice Rufo, zamenica ministra odbrane. "Ploča će biti obnovljena. Njihovo sećanje nije umanjeno. Pred antisemitizmom, u svim njegovim oblicima, Republika neće popustiti ni pedalj."
Kontekst i činjenice
Nakon nemačke invazije 1940. Francuskom je vladala uprava poznata kao režim Vichy, koja je sarađivala sa nacističkom Nemačkom. Ime "Vel d'Hiv" potiče od zimskog velodroma u koji je veliki broj pritvorenih bio utvoren pre deportacije.
Arno Klarsfeld arrives at ceremony marking the 84th anniversary of the 1942 Vel d'Hiv police roundup, the largest roundup of Jews in France during World War II, and paying tribute to the Righteous Among the Nations of France in Paris, Sunday, July 19, 2026. (AP Photo/Thomas Padilla)(AP Photo/Thomas Padilla)
U noćima 16. i 17. jula 1942. mobilisano je više od 4.500 policajaca i requisitirano na desetine autobusa. Hapšenja su se nastavila do 20. jula. Ukupno je deportovano 13.152 ljudi, od kojih je približno trećina bila deca.
Francuska je pola veka nakon rata zvanično priznala ulogu državnih vlasti u Holokaustu — tadašnji predsednik Žak Širak (Jacques Chirac) izvinio se zbog uloge francuskih vlasti u racijama u Vel d'Hiv-u.
Savremeni kontekst
Francuska, koja ima najveću jevrejsku zajednicu u Evropi, beleži porast antisemitističkih incidenata — pretnje, vandalizam i fizičko nasilje — naročito nakon napada Hamasa 7. oktobra 2023. i sukoba u Gazi. Ploča u Parizu postala je simbol napora da se sećanje na žrtve očuva u atmosferi rastuće netrpeljivosti.
Zaključak: Obeležavanje Vel d'Hiv-a podseća na istorijsku odgovornost i potrebu za stalnom borbom protiv antisemitizma i svih oblika mržnje.
Pomozite nam da budemo bolji.
