Sažetak: Novi rad sa Syracuse University povezuje ostatak PA 30 i istorijsku supernovu SN 1181 kao proizvod delimične (abortivne) supernove tipa Iax. Početna "vatrometna" morfologija objašnjava se kratkotrajnom fazom eksplozije koju su potom održavali jaki vetrovi preostale "zombie zvezde". Hipoteza sugeriše da takva početna faza može postojati kod svih supernova, ali je obično prekratka za detekciju.
Galaktički „Promašaj“ Koji Je Zamrznuo Eksploziju: PA 30, SN 1181 i Hipoteza Abortivne Supernove
This combined image shows Pa 30, a unique stellar remnant in the constellation Cassiopeia. (Credit: NASA/CXC)
Nikad nije kasno da se reši astronomska zagonetka. Novi rad istraživača sa Syracuse University predlaže da neobičan ostatak PA 30 i evropsko-azijska posmatranja iz 1181. godine (SN 1181) imaju zajedničko poreklo: delimičnu, tj. abortivnu supernovu koja je „zamrznula“ oblik eksplozije.
Pozadina i otkrića
Posmatanja iz Japana i Kine beleže sjajnu "gostujuću zvezdu" koja je bila vidljiva golim okom ~185 dana u avgustu 1181. godine — svojstveno ponašanje za supernovu unutar Mliječnog Puta. Godine 2013. nezavisni timovi otkrili su objekt PA 30: sfernu, „koosh“-sličnu strukturu sa dužim filamentima u svim pravcima, što autori opisuju kao firework morphology.
PA 30 SN 1181 photo
Veza sa tipom Iax i "zombie zvezdom"
PA 30 je prethodno identificiran kao ostatak retke supernove tipa Iax — varijante koja često ne uništava potpuno belo patuljasto zvezdano jezgro, ostavljajući preživeo objekat nazvan "zombie zvezda". U slučaju PA 30 takav centralni ostatak je zaista pronađen.
Hipoteza abortivne eksplozije i Kingfish-analogija
Autori predlažu da je SN 1181 započela kao standardna detonacija, ali je proces prekinut: prva faza je formirala jasno razgranate filamentne strukture, a zatim se „pregasila“. Centralna preostala zvezda je potom razvila snažne struje (vetrove) bogate teškim elementima koje su održale koherentnost i brzinu tih filamenta kroz vekove.
Kingfish nuclear explosion freeze
Analogiјa: Frejmovi nuklearnog testa Kingfish pokazuju sličnu evoluciju — u prvih ~40 ms eksplozija ima jasno razdvojene „vatrometne“ elemente, dok se nakon ~256 ms oblik razliva u haotičan oblak. Autori tvrde da su u svemiru takvu početnu strukturu u PA 30 „zamrznuli" neprekidni vetrovi centralne zvezde.
Posledice i oprez
Ako je ovo tačno, implicira da sve supernove kratkotrajno prolaze kroz fazu nalik "vatrometu", ali je ona obično suviše kratka da bi se zabeležila. Hipoteza je intrigantna, ali zahteva dodatna posmatranja (spektroskopija, merenja brzina filamenata, modeli vetrova bogatih teškim elementima) kako bi se potvrdila.
Zaključak: Predloženi scenario objašnjava zašto PA 30 izgleda kao eksplozija zamrznuta u vremenu i povezuje ga sa istorijskom supernovom SN 1181, ali ostaje radna teorija koja traži dodatne dokaze.
Pomozite nam da budemo bolji.
