NOPO, iranska elitna "crna" protivteroristička jedinica, navodno je raspoređena da štiti novog vrhovnog vođu Mojtabu Khameneija nakon ubistva njegovog oca 28. februara. Jedinica, formirana 1991. i organizovana oko 28. divizije Ruholah, ima šest brigada i često se povezuje s gušenjem protesta i kontrolom zatvora. Postoje nezvanični izveštaji o ranama i žrtvama među pripadnicima NOPO i o ranjavanju Mojtabe, ali ti podaci još nisu nezavisno potvrđeni.
NOPO Navodno Preuzela Zaštitu Novog Vrhovnog Vođe Irana, Mojtabe Khameneija
Iran Supreme Leader Ayatollah Mojtaba Khamenei receives protection from elite NOPO force following his father's assassination in U.S.-Israel attack on Tehran compound Feb. 28.(Getty Images)
Elitna protivteroristička jedinica NOPO navodno je raspoređena da štiti Mojtabu Khameneija nakon ubistva njegovog oca, Alija Khameneija, u udaru koji mediji pripisuju američko-izraelskim snagama 28. februara tokom početka operacije nazvane "Operation Epic Fury" (izvori: Fox News, NCRI).
Pozadina jedinice
NOPO (Nirouyeh Vijeh Pasdaran Velayat) formirana je 1991. i, prema izjavama zvaničnika Narodnog saveta za otpor Irana (NCRI), razvila se iz 28. divizije Ruholah kao specijalizovana kontra-teroristička formacija. Navodno se sastoji od šest brigada — četiri stacionirane u Teheranu, po jedna u Mashhadu i Isfahanu — i smatra se zasebnom, visoko obučenom jedinicom unutar bezbednosnog aparata koja deluje nezavisno od šireg IRGC-a.
Mojtaba Khamenei, the son of the Iranian Supreme Leader Ayatollah Ali Khamenei, is seen in Tehran, Iran, on Dec. 14, 2016.
Uloge i optužbe
Analitičari i opozicioni izvori ističu da NOPO pored lične zaštite lidera često učestvuje u operacijama za gušenje protesta i kontroli zatvora. NCRI i drugi izveštaji povezuju jedinicu sa reakcijama na masovne proteste i raspoređivanjima oko zatvora kao što su Ghezel Hesar i Evin.
"NOPO je često korišćena za otvaranje vatre na proteste i za represivne aktivnosti," kaže Ali Safavi iz NCRI-ja (navodi iz medija).
Izveštaji o gubicima i ranama
Postoje nezvanični izveštaji da su neki pripadnici NOPO poginuli ili ranjeni tokom udara 28. februara, kao i da je Mojtaba Khamenei navodno ranjen (izveštaji The Times of Israel i iranske državne televizije). Ti podaci za sada nisu nezavisno potvrđeni; medijski izvori ukazuju na nesigurnu i brzo menjajuću situaciju.
In this photo obtained by The Associated Press, tear gas is fired during an anti-government protest in Tehran, Iran, Thursday, Jan. 8, 2026.
Sankcije i međunarodni kontekst
Administracija SAD je 2021. uvela sankcije NOPO zbog optužbi za ozbiljna kršenja ljudskih prava nad zatvorenicima i demonstrantima. Aktuelni događaji se odvijaju u kontekstu otvorenog sukoba između Irana, SAD i Izraela, zbog čega su informacije često kontradiktorne i teško proverljive.
Zaključak: Prema javnim i opozicionim izvorima, NOPO je sada istaknuta komponenta bezbednosnog odgovora Teherana: korišćena je za zaštitu vrhovnog vođe, unutrašnju represiju i kontrolu zatvora. Mnogi od navoda, posebno o žrtvama i o stanju Mojtabe Khameneija, ostaju nepotvrđeni i zahtevaju dalju nezavisnu verifikaciju.
Izvori: Fox News Digital, Narodni savet za otpor Irana (NCRI), The Times of Israel. Navodi o udaru 28. februara i o povredama su iz nezavisno neproverenih medijskih izveštaja.
Pomozite nam da budemo bolji.
