Eskalacija U Zalivu: Iran Upozorio — Pripremite Se Za Naftu Po 200$ Po Barelu

Iranska vojna komanda je u sredu upozorila da bi cena nafte mogla da dostigne 200 dolara po barelu, dok su još tri trgovačka broda pogođena u blokiranom Hormuškom moreuzu, saopštile su agencije za nadzor plovidbe.

Emergency personnel stand near a damaged apartment building in the aftermath of an Israeli strike, in central Beirut, Lebanon, March 11, 2026, following an escalation between Hezbollah and Israel amid the U.S.-Israeli conflict with Iran. REUTERS/Emilie Madi

Napetosti su porasle nakon što je Iran ispalio rakete na Izrael i ciljeve širom Bliskog istoka, demonstrirajući sposobnost da uzvrati i remeti snabdevanje energentima, uprkos, kako Pentagon opisuje, najintenzivnijim udarima SAD i Izraela do sada.

Smoke rises from a building following a reported strike, amid the U.S.-Israeli conflict with Iran, in Tehran, Iran in this screen grab obtained from social media video released March 11, 2026. Social Media/via REUTERS

Ključne izjave i kontrola štete

Ebrahim Zolfaqari, portparol iranske vojne komande, direktno je uputio poruku Sjedinjenim Državama:

Smoke rises after an Israeli strike on Beirut's southern suburbs, Lebanon, March 11, 2026, following an escalation between Hezbollah and Israel amid the U.S.-Israeli conflict with Iran. REUTERS/Raghed Waked

"Pripremite se da nafta bude 200 dolara po barelu, jer cena nafte zavisi od regionalne bezbednosti koju ste vi destabilizovali."

On je najavio i moguće napade na banke koje posluju sa SAD ili Izraelom i pozvao stanovništvo u regionu da se drži najmanje 1.000 metara udaljeno od bankarskih objekata.

Smoke rises after an Israeli strike on Beirut's southern suburbs, Lebanon, March 11, 2026, following an escalation between Hezbollah and Israel amid the U.S.-Israeli conflict with Iran. REUTERS/Raghed Waked

Atmosfera u regionu i žrtve

U Teheranu su se na sahranama poginulih visokih komandanta okupile velike mase ljudi, noseći portrete poginulog vrhovnog vođe i njegovog sina. Iranski zvaničnici su saopštili da je Mojtaba Khamenei lakše povređen ranije u sukobima, a izveštaji navode teške ljudske gubitke i raseljavanje u gradovima poput Teherana.

Emergency personnel stand near debris and damaged vehicles at site of an Israeli strike on an apartment building, in central Beirut, Lebanon, March 11, 2026, following an escalation between Hezbollah and Israel amid the U.S.-Israeli conflict with Iran. REUTERS/Emilie Madi

Iranski izveštaji navode da je više od 1.300 civila izgubilo život od početka vazdušnih napada 28. februara, dok su iranski udari na Izrael, napadi i sukobi u Libanu i Iraku doveli do dodatnih žrtava među civilima i vojnicima. SAD su prijavile smrt sedam svojih vojnika i oko 140 ranjenih.

A damaged apartment building in the aftermath of an Israeli strike, in central Beirut, Lebanon, March 11, 2026, following an escalation between Hezbollah and Israel amid the U.S.-Israeli conflict with Iran. REUTERS/Emilie Madi

Bezbednost plovidbe i energija

Agencije koje prate bezbednost plovidbe izvestile su o tri nova napada na trgovačke brodove u Zalivu (tajlandski, japanski i brod pod zastavom Maršalskih Ostrva), čime se ukupan broj prijavljenih incidenata popeo na oko 14 od početka sukoba. Posada je evakuisana sa jednog broda posle eksplozije i požara.

Debris lies on a damaged vehicle at site of an Israeli strike on an apartment building, in central Beirut, Lebanon, March 11, 2026, following an escalation between Hezbollah and Israel amid the U.S.-Israeli conflict with Iran. REUTERS/Emilie Madi

Cene nafte su kratko skočile blizu 120$ po barelu, da bi potom pale oko 90$, što pokazuje da tržište i dalje veruje u mogućnost brzog smirivanja situacije — bar za sada. Međunarodna agencija za energiju (IEA) razmatra predlog o oslobađanju rekordanih 400 miliona barela iz strateških rezervi, ali bi to bilo rešenje ograničenog trajanja (otprilike tri nedelje protoka kroz Hormuz).

A Koran sits on the dashboard of a damaged vehicle at the site of an Israeli strike on a apartment building, in central Beirut, Lebanon, March 11, 2026, following an escalation between Hezbollah and Israel amid the U.S.-Israeli conflict with Iran. REUTERS/Emilie Madi

Militarni ciljevi i mogućnosti rešenja

Službeni ciljevi SAD i Izraela, kako se navodi, uključuju onemogućavanje Irana da projekcijom sile utiče van svojih granica i uništenje iranskog nuklearnog programa, dok su istovremeno upućeni pozivi Irancima da zbaće klerikalnu vlast. Izrael je potvrdio da će operacija trajati "bez vremenskog ograničenja" dok se ne postignu svi ciljevi.

A man looks out from the balcony of a building, damaged in an Israeli strike on a nearby apartment building, in central Beirut, Lebanon, March 11, 2026, following an escalation between Hezbollah and Israel amid the U.S.-Israeli conflict with Iran. REUTERS/Emilie Madi

Sa druge strane, Iran je zapretio da neće dozvoliti prolaz nafte kroz Hormuz dok traju američko-izraelski napadi i odbacio je pregovore pod tim uslovima. Trupne i pomorske opcije za deblokadu moreuza nisu javno razotkrivene.

People stand at an affected area on the street, following a reported strike, amid the U.S.-Israeli conflict with Iran, in Tehran, Iran, in this screengrab from a a handout video released March 10, 2026. Iranian Red Crescent Society/Handout via REUTERS

Zaključak

Dužina i ishod sukoba imaju velike implikacije za globalnu ekonomiju i bezbednost snabdevanja energentima. Ako rat potraje, rizici za tržišta i civilno stanovništvo u regionu ostaju visoki, a svaka dalja eskalacija mogla bi imati dugoročne posledice po cene energije i međunarodne odnose.