Arheološki institut Kosova zatražio je dopunu dokumentacije za konak kod manastira Gračanica, uključujući situaciju u razmeri 1:200 i fotografije svih objekata, navodi Koha. Spor se razvija nakon februarskih pritužbi da radovi ugrožavaju zaštićenu svetinju. Manastir Gračanica, podignut između 1315. i 1321. od strane kralja Milutina, nalazi se na UNESCO-voj listi od 2006. godine. Tokom martovskog nasilja 2004. oko 40 pravoslavnih objekata je bilo oskrnavljeno.
Novi Spor Oko Gračanice: Arheološki Institut Traži Dopunu Dokumentacije Za Konak
Getty © Credit Alanfin
Prištinske institucije ponovo osporavaju radove Srpske pravoslavne crkve kod manastira Gračanica: Arheološki institut Kosova zahteva dopunu podnete dokumentacije za izgradnju konaka u neposrednoj blizini manastira, javlja Koha.
Zahtjev institucije
Prema pisanju Kohe, u zahtevu se navodi: "Zahteva se kompletiranje dokumentacije sa sledećim materijalima - sveobuhvatna situacija trenutnog stanja, razmere 1:200, sa prikazom položaja i karakteristika spomenika pod zaštitom, fotografije svih objekata konaka manastira Gračanica, uključujući i novoizgrađenu novu zgradu do krova."
Kontekst spora
U februaru je objavljeno da je procedura oko dozvole za gradnju kod Gračanice dovedena u pitanje, uz tvrdnje nadležnih da radovi mogu ugroziti zaštićenu kulturnu celinu. SPC je, s druge strane, navela da su ranije bili i slučajevi skrnavljenja srpskih sakralnih objekata u regionu, što dodatno pojačava osetljivost teme.
Istorijski značaj manastira
Manastir Gračanica podigao je kralj Stefan Uroš II Milutin između 1315. i 1321. godine i posvetio ga Uspenju Presvete Bogorodice. Gračanica je poslednja u nizu od 42 zadužbine koje je Milutin podigao tokom svoje vladavine, u oblastima od Beograda i Soluna do Barija, Jerusalima i Carigrada.
U Gračanici je, prvi put u starom srpskom slikarstvu, naslikana loza dinastije Nemanjića kroz seriju portreta (oko 16), a na ulazu se nalaze portreti ktitora — kralja Milutina i njegove žene Simonide. Oštećen prikaz očiju na portretu Simonide inspirisao je pesnika Milana Rakića da napiše stihove koji su ostali u narodnoj memoriji.
Zaštita i posledice
Od 2006. godine manastir Gračanica nalazi se na UNESCO-voj listi svetske kulturne baštine, što dodatno naglašava njegov međunarodni značaj i osetljivost svake intervencije u neposrednom okruženju.
Podsećamo i da je tokom martovskog nasilja 17. i 18. marta 2004. godine oko 40 pravoslavnih manastira i crkava Srpske pravoslavne crkve bilo oskrnavljeno, što ostavlja trajne posledice na međunacionalne odnose i bezbednosnu situaciju u regionu.
Šta sledi
Tražena dopuna dokumentacije može imati za cilj detaljniju procenu uticaja radova na zaštićene kulturne objekte i otvara prostor za dalje administrativne i pravne korake. U narednim danima očekuju se reagovanja nadležnih tela, SPC i nezavisnih stručnjaka za zaštitu kulturne baštine.
Pomozite nam da budemo bolji.
