Henry Lee, istaknuti forenzičar poznat po učešću u suđenju O.J. Simpsona i drugim visokoprofilnim predmetima, preminuo je u 87. godini u Hendersonu, Nevada. Tokom više od 50 godina predavao je na Univerzitetu New Haven i pomogao da se razvije njegov forenzički program. Njegovu reputaciju pogodile su sudske odluke koje su dovele u pitanje njegovo svedočenje u slučaju iz 1985. godine, ali je Lee ostao posvećen obrazovanju i pisanju, pripremajući knjigu o istragama nestanaka osoba.
Henry Lee, Legendarni Forenzičar Koji Je Svedočio U Suđenju O.J. Simpsona, Preminuo U 87. Godini
FILE - In this Aug. 4, 2011 photo, Dr. Henry Lee poses for a photograph at the Henry C. Lee Institute of Forensic Science, on the campus of the University of New Haven in New Haven, Conn. (AP Photo/Jessica Hill, File)(ASSOCIATED PRESS)
Henry Lee, jedan od najpoznatijih forenzičara u svetu koji je decenijama oblikovao javnu percepciju forenzičkih istraga, preminuo je u 87. godini u svom domu u Hendersonu, Nevada. Prema saopštenju porodice i Univerziteta New Haven, Lee je preminuo mirno nakon kratke bolesti. Tokom više od pola veka karijere bio je istovarno ime u brojnim visokoprofilnim slučajevima i u obrazovanju novih generacija forenzičara.
FILE - Defense witness forensic scientist Henry Lee uses a pointer as he describes how blood stains were transferred from evidence items to the paper bags they were carried in during the O.J. Simpson double-murder trial, Aug. 25, 1995, in Los Angeles. (AP Photo/Reed Saxon, File)(ASSOCIATED PRESS)
Rani život i obrazovanje
Rođen u Kini kao jedanaesto od 13 dece, Lee se sa porodicom preselio na Tajvan, gde je stekao diplomu iz policijske administracije i služio kao policajac i kasnije kao kapetan. Godine 1964. preselio se u Sjedinjene Države, gde je nastavio školovanje i stekao napredne diplome iz forenzičke nauke i biohemije.
FILE - Forensic scientist Dr. Henry Lee faces reporters regarding the death penalty system at the Statehouse in Boston, May 3, 2004. (AP Photo/Charles Krupa, File)(ASSOCIATED PRESS)
Najpoznatiji slučajevi
Lee je postao široko poznat nakon što je svedočio u suđenju O.J. Simpsona 1995. godine, gde je kritikovao način rukovanja krvnim dokazima. Bio je i konsultant u brojnim drugim javnim predmetima, među kojima su ubistvo JonBenet Ramsey (1996), suđenje Scottu Petersonu (2004) i suđenje producentu Philu Spectoru (2007).
FILE - Henry C. Lee, head of the Connecticut State Forensic Laboratory examines a DNA profile that is now included in a state database computer system in Meriden, Conn., Jan. 28, 1997. (AP Photo/Steve Miller, File)(ASSOCIATED PRESS)
Jedan od njegovih ranijih značajnih doprinosa bio je u istrazi nestanka stjuardese Helle Crafts 1986. u Connecticutu, gde je pomoću sitnih fragmenata kostiju, vrha palca, zubne krunice i niti kose pomogao da se podigne optužnica i ostvari presuda i pored toga što telo nikada nije pronađeno.
FILE - Forensic scientist Henry Lee, left, reviews photographs of evidence as prosecutor Alan Jackson waits during the murder trial of music producer Phil Spector, May 16, 2007, in Los Angeles. (AP Photo/Paul Buck, Pool, File)(ASSOCIATED PRESS)
Kontroverze i sudski postupci
Kasnije u karijeri Lee je bio predmet ozbiljnih kritika. Godine 2020. državni sud je ukinuo osude iz 1985. za dvojicu muškaraca u Connecticutu nakon što su dodatna testiranja pokazala da mrlje na peškiru na koje se oslanjala prvobitna istraga nisu bile krv. Godine 2023. federalni sudija zaključio je da ne postoji dovoljan dokaz koji bi potkrepio Leejevo svedočenje u tom predmetu.
Lee je javno branio svoj rad, negirajući da je fabrikovao dokaze i ukazujući da se biološki tragovi mogu degradirati godinama između događaja i kasnijih analiza. Kontroverza je narušila njegov ugled, ali je izazvala i širu raspravu o standardima rada forenzičkih eksperata i potrebama za čuvanjem i ponovnim testiranjem dokaza.
“Ponekad me porede sa Šerlokom Holmsom ili Čarli Čanom. To su samo izmišljeni likovi,” rekao je Lee prilikom napuštanja funkcije komesara državne policije Connecticuta 2000. “U stvarnosti, naučnici, detektivi i javnost moraju da rade zajedno... Nemamo reklame.”
Akademska ostavština
Veći deo karijere Lee je proveo u Connecticutu, uključujući rukovođenje državnom forenzičkom laboratorijom. Na Univerzitetu New Haven više od 50 godina predavao je i izgradio forenzički program od jednog kompleta za otiske prstiju u multidisciplinarni akademski odsek. Pomogao je i u osnivanju instituta za forenziku pod svojim imenom, koji obučava stručnjake i pruža konsultacije.
Bio je autor ili koautor više od 40 knjiga. Univerzitet je saopštio da je u poslednjim danima dovršavao rukopis o istragama nestanaka osoba, koji je planiran za objavu.
Bez obzira na kontroverze, Leejeva karijera ostaje važna za razvoj forenzike — kako u praktičnom radu na mestima zločina, tako i u obrazovanju sledećih generacija stručnjaka.
Pomozite nam da budemo bolji.
