Egipatsko-francuski tim otkrio je peščanu stelu iz vremena cara Tiberija kod hrama Karnak u Luxoru. Stela prikazuje Tiberija pred tebanskim trijem Amun–Mut–Khonsu, a pet redova hijeroglifa beleži restauraciju potpornih zidova Hrama Amuna. Nalaz je otkriven tokom restauracije kapije iz doba Ramzesa III, pri čemu su identifikovani i stariji blokovi iz doba Amenhotepa III i dokazi o grčkim i rimskim restauracijama.
U Karnaku Otkrivena Stela Iz Doba Tiberija: Rimski Car Pred Tebanskim Bogovima
Stele depicting Roman Emperor Tiberius standing before the Theban triad of the ancient Egyptian gods found near the Karnak Temple Complex, March 30, 2026. (photo credit: EGYPTIAN TOURISM AND ANTIQUITIES MINISTRY)
Egipatsko-francuski arheološki tim otkrio je peščanu stelu iz vremena rimskog cara Tiberija (14–37. g. n.e.) u blizini hrama Karnak kod Luxora, saopštilo je Ministarstvo turizma i antikviteta Egipta. Stela prikazuje cara Tiberija kako stoji pred tebanskim božanskim triom Amun–Mut–Khonsu, dok pet redova hijeroglifa ispod prizora beleže restauraciju potpornih zidova Hrama Amuna.
Detalji nalaza
Stela je pronađena tokom trogodišnjih radova na restauraciji kapije iz doba Ramzesa III (20. dinastija, cca 1189–1077. p.n.e.). Donji deo zida bio je u značajnoj propasti i prekriven rastinjem, pa su arheolozi morali da rastave kapiju, obnove svaki kamen i detaljno dokumentuju blokove pre nego što su je ponovo sastavili.
Tokom rada otkriveno je da su neki ukrašeni kameni blokovi starijeg porekla — iz doba Amenhotepa III (18. dinastija, 14. vek p.n.e.) — verovatno ponovno upotrebljeni iz ranije kapije koja je stajala na istoj lokaciji. Na severnim stranama kapije identifikovani su delovi zida iz Novog kraljevstva (cca 16.–11. vek p.n.e.), kao i slojevi gradnje iz 18. dinastije i vremena Ramzesa III.
Restored Ramesses III gate near the north end of the Karnak Temple Complex near Luxor, Egypt, March 30, 2026. (credit: EGYPTIAN TOURISM AND ANTIQUITIES MINISTRY)
Dalji arheološki dokazi ukazuju i na restauracione aktivnosti tokom grčkog i rimskog perioda, što potvrđuje dugotrajan kontinuitet upotrebe i održavanja kompleksa Karnak.
Dodatna otkrića i planovi
Tokom letnjih iskopavanja 2025. godine otkriven je popločani put koji povezuje kapiju sa Dvorištem Trećeg pylon‑a unutar kompleksa Karnak, što doprinosi razumevanju urbanog i svečanog pristupa hramskom kompleksu.
Dr. Abdel Ghaffar Wagdy, direktor Luxor muzeja i vođa egipatske ekipe, naveo je da je stela prošla kroz detaljnu restauraciju i da će biti izložena u muzeju.
Sherif Fathy, ministar turizma i antikviteta, pohvalio je zajedničke napore i istakao da su otkrića deo šireg okvira za razvoj Karnaka kao otvorenog muzeja. Po njegovim rečima, radovi predstavljaju važan naučni doprinos koji pomaže da se jasnije sagleda razvoj karnackih hramova kroz vekove.
Značaj nalaza
Stela iz doba Tiberija potvrđuje prisustvo rimskog zvaničnog predstavljanja u egipatskom hramu — fenomen u kojem rimski vladari učestvuju u tradicionalnim egipatskim obredima i prikazima moći. Nalaz takođe osvetljava praksu ponovne upotrebe starijih kamenih blokova i višeslojnu istoriju gradnje u Karnaku, važnog centra religije i politike kroz milenijume.
Napomena: Svi navedeni datumi i dinastije predstavljaju okvirne hronološke oznake koje se koriste u arheologiji za preciznije razumevanje istorijskih slojeva kompleksa.
Pomozite nam da budemo bolji.
