Arheološki tim u istočnoj Norveškoj otkrio je depo od 2.970 srebrnih novčića — najveći vikinški nalaz zabeležen u Norveškoj. Prvi novčići su nađeni 10. aprila kod Rena, a dalja iskopavanja su otkrila novčiće iz Engleske, Nemačke, Danske i Norveške, uključujući primerke Æthelreda II, Knuta Velikog i Otona III. Prisustvo novčića pod Haraldom Hardradom upućuje na polaganje oko 1050. godine. Pored coinova, pronađen je i hacksilver; nalazi ukazuju i na vezu sa industrijom prerade gvožđa iz močvara.
Detektori Nisu Prestajali da Pište: Otkriven Najveći Vikinški Depo U Norveškoj — 2.970 Novčića
This coin shows a king's head in profile and identifies him as EDELRED (Æthelred the Unready). . | Credit: May-Tove Smiseth/Innlandet County Authority
Arheolozi u istočnoj Norveškoj otkrili su izuzetno bogat vikinški depo koji sadrži 2.970 srebrnih novčića kovanih u Engleskoj, Nemačkoj, Danskoj i Norveškoj. Nalaz, nazvan Mørstad Hoard po imanju gde je pronađen, smatra se najvećim vikinškim depom ikada registrovanim u Norveškoj, a iskopavanja i dalje traju.
Kako je otkriveno
Prvih 19 novčića pronašla su dva detektoraša 10. aprila na imanju u blizini sela Rena u regionu Innlandet. Detektoraši su odmah obavestili lokalne arheologe, koji su se priključili iskopavanjima narednog dana. „Šaljivo sam rekla da bi bilo lepo da pronađemo još nekoliko novčića da otkriće bude još veće“, izjavila je May-Tove Smiseth, arheologinja iz uprave okruga Innlandet. „Ali detektori nisu prestajali da pište!“
A handful of coins from the largest Viking coin hoard in Norwegian history. | Credit: Innlandet County Authority
Šta je pronađeno
Muzej kulturne istorije u Oslu već pregledava novčiće. Među njima su primerci kovani pod Æthelredom II (kralj Engleske 978–1016), Knutom Velikim (vladar Engleske, Danske i Norveške oko 1016–1035) i Otonom III (sveto-rimski car 996–1002). Neki novčići potiču iz perioda Haralda Hardrade (vladao 1046–1066), što upućuje da je depo položen oko 1050. godine — upravo u trenutku kada je u Norveškoj počelo razvijanje sopstvenog novčarstva.
Moguće poreklo bogatstva
Stručnjaci ističu da depo možda nije nastao isključivo kao rezultat pljački, već da može odražavati akumulaciju bogatstva povezanu s industrijskom preradom sirovina iz lokalnih močvara. „Ruda se vadi iz močvara, obrađeni gvožđe se izvozilo u Evropu“, kaže arheolog Jostein Bergstøl iz Muzeja kulturne istorije. Po njegovim rečima, od 900-ih pa sve do kraja 1200-ih u ovom delu Skandinavije bila je intenzivna proizvodnja gvožđa.
Archaeologists also recovered hacksilver — pieces of silver jewelry cut up and used as currency in the Middle Ages. | Credit: Innlandet County Authority
Dodatni nalazi i značaj
Pored novčića, u depou su nađeni i fragmenti tzv. hacksilvera — iseckanog srebrnog nakita koji je u srednjem veku bio upotrebljavan i kao oblik plate. Smiseth napominje da su uslovi zemljišta verovatno doprineli dobrom očuvanju nalaza. Tim arheologa nastavlja iskopavanja kako bi utvrdio da li se na tom mestu nalaze još predmeta ili tragovi naselja.
„Ranije smo nalazili vikinške depove sa otprilike 2.000 novčića, ali nikada više od 3.000. Ovde su probili barijeru. Ovo je zaista izuzetno,“ rekao je numizmatičar Svein Gullbekk.
Otkriće Mørstad Hoard-a pruža dragocene podatke o ekonomskim vezama u Skandinaviji i Evropi tokom prelaznog perioda ka ranom srednjem veku, kao i o lokalnim industrijskim aktivnostima koje su mogle stvarati značajno bogatstvo.
Pomozite nam da budemo bolji.
