Filipinske i američke snage dovele su protivbrodski sistem NMESIS u provinciju Batanes tokom zajedničkih vežbi Balikatan, kako bi testirale brzo raspoređivanje u udaljenim oblastima. NMESIS, sa dometom oko 185 km, dovezen je C-130 avionom i postavljen u Basco, ali će biti korišćen samo za probe i simulacije. Raspoređivanje izaziva zabrinutost Pekinga, dok Manila navodi da sistem služi isključivo za uvežbavanje odbrane i da će biti povučen po završetku manevra.
SAD i Filipini Rasporedili Protivbrodski Sistem NMESIS u Batanesu — Vežbe Blizu Tajvana Pojačavaju Napetosti
A vehicle used for the Navy-Marine Expeditionary Ship Interdiction System (NMESIS), stands during joint Philippine-U.S. military exercises in Basco, Batanes province, Philippines, May 2, 2026. REUTERS/Adrian Portugal
Filipinske i američke snage prikazale su kopneni protivbrodski sistem NMESIS u provinciji Batanes, na severu Filipina i oko 100 milja južno od Tajvana, tokom godišnjih zajedničkih vojnih vežbi Balikatan. Raspoređivanje u ovoj udaljenoj ostrvskoj provinciji podstiče pažnju zbog strateške važnosti Luzonskog tjesnaca i pojačanih tenzija u regionu.
Šta je NMESIS i zašto je značajan
NMESIS je visoko pokretni kopneni protivbrodski raketni sistem sa dometom od oko 185 km (115 milja), dizajniran za gađanje površinskih brodova s obale. Prema izjavama američkih zvaničnika, sistem ima mogućnost daljinskog upravljanja i delimične autonomije: platforma se transportuje kao vozilo bez stalnog posadnog prostora, a operateri programiraju zadatke i rute.
Philippine and U.S. military personnel stand beside vehicles and equipment used for the Navy-Marine Expeditionary Ship Interdiction System (NMESIS) anti-ship missile system during joint military exercises in Basco, Batanes province, Philippines, May 2, 2026. REUTERS/Adrian Portugal
Raspored i svrha vežbi
NMESIS je dovezen u Batanes na američkom transportnom avionu C-130 i postavljen kod Basca, jednog od dva mala aerodroma u provinciji. Filipinski direktor vežbe Francisco Lorenzo izjavio je da je cilj raspoređivanja testiranje operativne izvodljivosti i uvežbavanje brzog raspoređivanja u udaljenim oblastima. Sistem je dovezen u svrhu probe, simulacija i probnog rasporeda, a neće biti korišćen u live borbenim operacijama; biće povučen po završetku manevra.
"Trening ovde u Batanesu omogućava nam okruženje drugačije od onog u kojem se obično krećemo", rekao je američki staf seržant Darren Gibbs. "To nam pruža jedinstvene mogućnosti da iskoristimo sistem i vežbamo unutar naših sposobnosti."
Regionalni kontekst i reakcije
Raspoređivanje ovakvog oružja blizu Tajvana dolazi dok Peking pojačava aktivnosti u Južnom kineskom moru i oko Tajvanskog tjesnaca. Kina je već kritikovala prisustvo američkog naoružanja na Filipinima, tvrdeći da povećava regionalne tenzije i predstavlja deo, kako to naziva, "američkog opkoljavanja".
A member of the U.S. military walks near vehicles and equipment used for the Navy-Marine Expeditionary Ship Interdiction System (NMESIS) anti-ship missile system during joint military exercises in Basco, Batanes province, Philippines, May 2, 2026. REUTERS/Adrian Portugal
Bezbednosni analitičar Chester Cabalza ocenio je da NMESIS može predstavljati "asimetričnu odvratnost" za Manilu i Tajpej u Bashi kanalu, ali i da će pozicioniranje sistema verovatno biti pratiti sa zabrinutošću u Pekingu.
Šira slika vežbi Balikatan
Ove godine u Balikatan vežbama učestvuje više od 17.000 vojnika, uključujući oko 10.000 iz SAD. U okviru manevara su izvedene i pomorske udarne vežbe u Itbayatu, najsevernijem delu arhipelaga, koji je oko 155 km od Tajvana. Filipinski predsednik Ferdinand Marcos Jr. i ministar odbrane Gilberto Teodoro ukazali su na postojanje planova evakuacije filipinskih državljana sa Tajvana u slučaju eskalacije konflikta.
Napomena: NMESIS je u Batanesu radi proba i simulacija i, prema zvaničnim izvorima, neće učestvovati u stvarnim borbenim dejstvima. Sistem ima mogućnost brzog vazdušnog premeštanja i raspoređivanja duž obala filipinskog arhipelaga.
Pomozite nam da budemo bolji.
