Otkriveni zub neandertalca, star oko 59.000 godina, pokazuje tragove namernog bušenja i izdubljivanja, najverovatnije uklanjanja pulpe. Istraživači u PLOS One tvrde da nalaz pomera najraniju poznatu stomatološku intervenciju za više od 40.000 godina u odnosu na raniji nalaz iz Italije (14.000 godina). Procedura ukazuje na dijagnostikovanje bola, svesan izbor kamenog alata i precizne pokrete prstiju, što implicira napredne kognitivne i ručne veštine neandertalaca.
Neandertalski Zub Star 59.000 Godina Otkriva Najstariju Poznatu Stomatološku Intervenciju
Zub neandertalca star oko 59.000 godina, pronađen u pećini na Sibiru, nosi jasne tragove namernog bušenja i izdubljivanja, navode istraživači u studiji objavljenoj u časopisu PLOS One. Analiza pokazuje da je kutnjak delimično izdubljen — verovatno uklonjena pulpa zuba — pomoću malog kamena oblikovanog kao svrdlo.
Šta otkriće znači? Prema autorima studije, uključujući Kseniju Kolobovu iz Instituta za arheologiju i etnografiju u Rusiji, zahvat implicira sposobnost dijagnostikovanja izvora bola, namerni izbor prikladnog alata i izvođenje preciznog bušenja uz kontrolisane pokrete prstiju. Ako je tumačenje tačno, ovaj nalaz pomera najranije poznate dokaze o stomatološkim intervencijama za više od 40.000 godina — ranije najstariji potvrđeni slučaj poticao je iz Italije i datiran je na oko 14.000 godina.
Kako su istraživači došli do zaključka
Analitičke metode uključivale su mikroskopsku inspekciju oštećenja, digitalno snimanje i poređenje sa poznatim tragovima nastalim alatom. Autori navode da su oblici i raspored ogrebotina u skladu sa kontrolisanim mehaničkim radnjama alata, što otežava hipotezu da su nastali slučajno ili usled prirodnih procesa.Širi kontekst
Ovaj nalaz doprinosi sve većem broju dokaza da su neandertalci posedovali složenije kognitivne i društvene veštine nego što se ranije verovalo. Komentari iz medija, poput The Washington Post i Reutersa, ističu kako otkriće produbljuje pitanja o sličnostima između neandertalaca i modernih ljudi i o razlozima zašto je samo Homo sapiens preživeo do danas. Ipak, ostaje nejasno u kojoj meri su ovakve intervencije bile učestale ili ograničene na pojedinačne slučajeve.Zaključak — Nalaz iz Sibira pokazuje da su preci modernih ljudi i njihovi bliski rođaci razvili znanja i veštine koje uključuju dijagnostiku bola i izvođenje kompleksnih ručnih operacija mnogo ranije nego što se ranije pretpostavljalo. Dalja istraživanja i novi nalazi pomoći će da se preciznije razume učestalost i tehnike ovakvih zahvata kod neandertalaca.
Izvori: studija u PLOS One, izveštaji Reutersa i The Washington Post.
Pomozite nam da budemo bolji.
