Izložba The Moment Music Stood Still u Londonu rekonstruiše masakr na festivalu Nova 7. oktobra 2023. kroz lična svedočenja, zaplenjene snimke i predmete preživelih. Centralne teme su brutalne egzekucije, otmice i tvrdnje o sistematskom seksualnom nasilju. Postavka cilja na emotivno suočavanje posetilaca kako bi osporila dezinformacije i podstakla širu javnost na razumevanje događaja.
Izložba koja šokira: 'The Moment Music Stood Still' razotkriva masakr na festivalu Nova (7. oktobar 2023.)
What emerges most strongly from the exhibition is not rage, but a mix of frustration and hope - Jeff Gilbert
Teror na festivalu Nova tog 7. oktobra 2023. ostavio je neizbrisiv trag. Izložba The Moment Music Stood Still u Londonu pokušava da ga prikaže celovito i surovo: kroz svedočenja preživelih, zaplenjene snimke i predmete koje su napustili oni koji više nisu među živima.
May Hayat had ‘mentally surrendered herself to death’ during Hamas’ attack at the Nova music festival - Jamie Lorriman
Priča May Hayat i Avi Dadon. May Hayat opisuje kako ju je Avi Dadon gurnuo u jamu i podsticao da beži kad su rafali presecali festival. Teroristi su ga izvadili i ubili pred njenim očima; Hayat je, uprkos ubeđenju da je sledeća, ostala živa zahvaljujući — kako kaže — "anđelu" koji ju je spasio. Njeno svedočenje je centralni deo izložbe i svaki nastup nosi drugačiju intonaciju, zavisno od publike i atmosfere u sali.
The exhibition features layers of chaotic noise to viscerally recreate the horrors of the Nova music festival - Jamie Lorriman
Šta izložba prikazuje. U glavnoj sali posetioće dočekuje snažna zvučna i vizuelna rekonstrukcija: miks trance muzike, sirena, vriske, pucnjave i snimaka sa mobilnih telefona, CCTV-a i „bodycam“ uređaja. Izloženi su ožalošćeni predmeti — telefoni, cipele, lični predmeti — ali i izlomljeni kontejneri, spaljena vozila i probušene toalet-kabine koje svedoče o očajničkim pokušajima da se sakriju.
Toilet cubicles bear the scars of bullet holes, where festival-goers took shelter - Jamie Lorriman
Teška i surova dokumentacija seksualnog nasilja. Poseban, najteži deo postavke posvećen je sistematskim zločinima seksualnog nasilja koji su, prema istragama i svedočenjima, bili široko rasprostranjeni tokom napada. Organizatori to prikazuju jasno, bez ulepšavanja, jer smatraju da je suočavanje sa tom istinom ključ za razumevanje obima zločina.
Rows of victims’ shoes have echoes of those on display at Auschwitz - Jamie Lorriman
„Osećam energiju publike,“ kaže Hayat. „Intuitivno znam šta poruka treba da bude.“
Visitors of the exhibition are encouraged to touch the objects scattered throughout - Jamie Lorriman
Autori izložbe namerno su oblikovali prostornu i auditivnu traumatizaciju: cilj je da fizički i emotivno preplavi posetioca, pošto kratki klipovi na društvenim mrežama ne prenose sve dimenzije zločina. Predmeti su izloženi uz saglasnost porodica, iako su neki rođaci odbili učešće iz poštovanja privatnosti.
Ofir Amir, who survived the massacre with two bullet wounds, wants the exhibition to be ‘mind-changing’ - Jamie Lorriman
Reakcije, svrha i sigurnost. Izložba je već bila prikazana u devet gradova — uključujući Njujork, Los Anđeles, Toronto, Majami i Berlin — i do sada je privukla oko 600.000 posetilaca, od kojih je oko 60% bilo jevrejske veroispovesti. Organizatori tvrde da postavka nije politička propaganda, već dokument i obrazovni alat koji želi da ospori dezinformacije i menja svest posetilaca.
Otvaranje izložbe izazvalo je i kontroverze: neki prostori su odbili da je ugoste, a u Njujorku su se u blizini pojavili demonstranti koji su optuživali organizatore za propagandu. Zbog sadržaja i straha od incidenata, izložba je obezbeđena i pod pratnjom čuvara.
Poruka i zaključak. I pored užasnih prizora i priča o gubitku — među kojima je i smrt 378 ljudi na festivalu Nova i otmice desetina učesnika — izložba završava porukom otpornosti: „Ponovo ćemo plesati.“ To je manje sentimentalna fraza, a više izraz prkosa i zahteva za pamćenjem, kako žrtava, tako i istine o događajima.
Izložba The Moment Music Stood Still je u Shoreditchu, London, do 5. jula. Za više informacija posetite zvanični sajt organizatora.
Pomozite nam da budemo bolji.
