Novo istraživanje Harvard Medical School pokazuje da vakcine protiv gripa značajno smanjuju oboljenja kod dece, naročito u uzrastu 2–5 godina, gde na svakih 100 vakcinisanih dolazi do 9–14 manje infekcija. Analiza je otkrila da deca rođena u jesen imaju 8,6–12,5% veću verovatnoću da budu vakcinisana zbog poklapanja sa godišnjim pregledom. Prema CDC‑u, vakcinacija je u sezoni 2024–2025 sprečila oko 10 miliona oboljenja i 12.000 smrtnih ishoda, dok većina dečjih smrtnih slučajeva i dalje pada na nevakcinisanu decu.
Vakcinacija dece protiv gripa: Harvardsko istraživanje pokazuje da može sprečiti do milion slučajeva godišnje
Child flu vaccines help protect up to a million children from infection each year, researchers say
Novo istraživanje Harvard Medical School pokazuje da vakcine protiv gripa značajno smanjuju broj oboljenja kod dece, naročito u uzrastu od 2 do 5 godina. Analiza ukazuje na jasan javnozdravstveni efekat imunizacije u vreme kada dezinformacije i skepticizam dovode do pada obuhvata vakcinacijom.
Glavni nalazi
Istraživači su utvrdili da kod svakih 100 dece uzrasta 2–5 godina koja su primila vakcinu (injekcijom ili nazalnim sprejom) dolazi do 9–14 manje slučajeva gripa. Anupam Jena iz Harvardove Blavatnik škole ocenio je da to u Sjedinjenim Državama znači „stotine hiljada, ako ne i milion slučajeva gripa koje možemo izbeći svake godine“.
Metodologija i zašto su rođendani važni
Analiza se zasnivala na nacionalnim podacima iz osiguranja i upoređivala je stope vakcinacije i dijagnoza kod dece rođene u različitim godišnjim dobima. Autori su iskoristili prirodnu "randomizaciju" — deca sa jesenjim rođendanima češće dobiju vakcinu jer se godišnji lekarski pregledi često poklapaju sa izlaskom vakcina u jesen. Deca rođena leti često moraju na dodatni termin, pa su stope vakcinacije za njih bile niže.
Flu vaccines have helped to protect up to a million U.S. children each season, Harvard Medical School researchers say. But vaccine hesitancy is fueling falling vaccination rates that leave children in harm’s way (Getty)
Tokom pet sezona (2016–2019 i 2023; period 2020–2022 je izostavljen zbog pandemije COVID‑19) autori su zabeležili da su jesenja deca imala 8,6–12,5% više vakcinacija od svojih letnjih vršnjaka.
„Kroz ovih pet sezona vidimo da za svakih sto dece koja su slučajno vakcinisana zbog toga kada im pada rođendan, negde između devet i 14 njih izbegne slučaj gripa koji bi inače dobili,“ objasnio je Jena.
Uticaj na teže ishode i smrtnost
Iako efikasnost sezonskih vakcina varira iz godine u godinu, vakcinacija smanjuje rizik od bolesti i teških ishoda kod dece. Prema podacima CDC-a, vakcinacija protiv gripa je u sezoni 2024–2025 sprečila oko 10 miliona oboljenja i 12.000 smrtnih ishoda u svim starosnim grupama.
Agencija navodi da je vakcinacija smanjila rizik od smrti povezanih sa gripom za više od 75% među decom sa hroničnim stanjima i za više od 85% među zdravom decom. Istraživači su takođe istakli da je skoro 90% dečjih smrtnih slučajeva u sezoni 2024–2025 bilo kod dece koja nisu bila potpuno vakcinisana; te godine taj procenat je oko 85%.
People attend a Boston protest against a Massachusetts mandate requiring flu shots to attend school in August 2020. Vaccine hesitancy fueled by misinformation has led to lowered child vaccination rates (AFP via Getty Images)
Javni kontekst i preporuke
Autori su podsetili da su dezinformacije i antivakcinalni pokreti doprineli smanjenju obuhvata vakcinacijom što je povezano sa porastom preventabilnih bolesti. U SAD je ranije tokom godine bila kontroverza oko promena preporuka federalnih agencija, a sudski postupci su zaustavili neke od tih promena — istraživači tvrde da je njihova analiza dodatni dokaz efikasnosti vakcina kod male dece.
Praktičan savet: roditeljima se savetuje da prate preporuke lekara i iskoriste priliku za vakcinaciju pri godišnjim pregledima, jer taj lak pristup značajno povećava obuhvat i smanjuje rizik od bolesti u populaciji.
Izvor podataka i izjave navedeni su iz istraživanja Harvard Medical School i izveštaja CDC-a.
Pomozite nam da budemo bolji.
