Studija u Science uporedila je snimke zamki-kamera iz februara-marta 2022. sa istim periodom 2021. i pregledala gotovo 2.000 fotografija i video zapisa iz zone isključenja oko Černobilja. Istraživači su dokumentovali promene ponašanja kod 11 vrsta sisara; kod nekih, uključujući srne, jelene, losove i crvene lisice, zabeležena je smanjena aktivnost, naročito noću. Rezultati ukazuju da vojna aktivnost može brzo uzrokovati poremećaje u ekosistemima, sa neposrednim i dugoročnim posledicama po očuvanje prirode.
Kamere u zoni Černobilja: Kako je rat utišao aktivnost divljih životinja
Photo Credit: iStock
Nova studija objavljena u časopisu Science pokazuje da su automatske kamere u zoni isključenja oko Černobilja zabeležile brze promene u ponašanju divljih životinja nakon što su ruske snage privremeno preuzele kontrolu nad tim područjem početkom invazije 2022. godine.
Metodologija i obim istraživanja
Istraživači su iskoristili postojeću mrežu gotovo automatskih kamera i uporedili snimke iz februara i marta 2022. sa istim periodom 2021. godine, pre početka invazije. Pregledano je skoro 2.000 fotografija i video-klipova iz zone isključenja koja obuhvata oko 1.000 kvadratnih milja (~2.590 km²). Zabeležene su reakcije kod 11 vrsta sisara.
Ključni nalazi
Analiza je pokazala da su neke vrste, uključujući srne (roe deer), jelene (red deer), losove i crvene lisice, bile manje aktivne tokom okupacije nego pre rata — posebno noću. Podaci ukazuju na promene u obrascima hranjenja, kretanja i odmora životinja koje su se poklopile sa rastom vojne aktivnosti, bukom vozila i eksplozijama.
Širi uticaj
Promene ponašanja jedinki mogu da se prenesu na čitave zajednice i poremete funkcije ekosistema — od promena u biljnim zajednicama zbog drugačijeg ispaše do promena u mrežama predacija. Takvi poremećaji mogu dodatno otežati konzervacione i sanacione napore u područjima koja već snose posledice ratnih razaranja, raseljavanja i oštećene infrastrukture.
„Želim da se prilika da analiziram kako je invazija uticala na divlje životinje nikada nije pojavila“, rekla je Svitlana Kudrenko, istraživačica koja je studiju sprovela tokom doktorskih studija na Univerzitetu Albert-Ludvig u Freiburgu (Nemačka), u izjavi za Live Science. Dodala je da su savremeni međudržavni sukobi posebno štetni za divlje vrste zbog različitih ratnih aktivnosti koje se često izvode na daljinu.
Autorka i drugi naučnici pozivaju na razvoj i primenu istraživačkih i konzervacionih strategija koje uzimaju u obzir uticaje oružanih sukoba na divljač i životnu sredinu, naročito u oblastima važnošću za biodiverzitet.
Zaključak: Studija jasno pokazuje da su ekološki troškovi oružanih sukoba neposredni, merljivi i potencijalno dugotrajni — čak i u prostorima koji su decenijama bili utočište za prirodu.
Pomozite nam da budemo bolji.
