Lagos, megagrad od oko 20 miliona stanovnika, sve češće je pogođen snažnim poplavama zbog porasta nivoa mora, ekstremnih padavina i brzog urbanog rasta. Neregulisano vađenje podzemnih voda (bušenje bunara), gubitak močvara, loša drenaža i odlaganje otpada dodatno pogoršavaju situaciju. Stručnjaci traže ažuriranje propisa, ulaganja u sistem odvodnjavanja i zaštitu prirodnih upijača vode kako bi se ublažile buduće krize.
Lagos Pod Vodom: Klimatske Promene, Urbanizacija i Bušenje Bunara Pogoršavaju Poplave
Scientific analyses have shown that Lagos state now experiences heavier rainstorms than in the past (OLYMPIA DE MAISMONT)
Posle višesatne noćne pljuske koja je nedavno pogodila Lagos, pastor Samuel Akpan proveo je većinu narednog dana ispumpavajući vodu iz poplavljenog župnog stana u elitnom delu grada Lekki. Unutar Apostolic Church of Nigeria stolice i natopljeni jastuci stajali su u vodi do kolena, dok su školske sveske dece bile natopljene i poderane.
Zašto se Lagos sve više suočava sa poplavama
Lagos je megagrad od oko 20 miliona ljudi smešten na niskom priobalnom području sa oko 180 km obale i brojnim vodnim putevima. Ta kombinacija čini grad posebno osetljivim na kišne i obalne poplave. Stručnjaci navode da su glavni uzroci poremećaj ravnoteže koje izazivaju:
- Porast nivoa mora i ekstremniji vremenski obrasci usled klimatskih promena.
- Nepravilne padavine i intenzivnije oluje: naučne analize pokazuju jače pljuskove nego ranije, a oluje krajem juna koje su pogodile region bile su "pojačane" klimatskim promenama, prema World Weather Attribution.
- Neregulisano vađenje podzemnih voda (bušenje bunara) zbog nedostatka tretirane piped vode u mnogim domaćinstvima, što doprinosi posedovanju i nestabilnosti tla.
- Gubitak prirodnih upijača vode — močvara i zelenih površina su zasipani i izgrađeni, smanjujući kapacitet tla da apsorbuje kišu.
- Neadekvatna i zapušena kanalizacija, nehajno odlaganje otpada i loša infrastruktura za odvodnjavanje.
"Lagos se nalazi u niskom priobalnom okruženju, što ga predisponira ka obalnim poplavama," kaže Ibidun Adelekan, profesorka geografije na Univerzitetu u Ibadanu. Povećane padavine dodatno pojačavaju rizik.
Podaci i trendovi
Svetski ekonomski forum navodi da se neke delove Lagosа potonu i do 87 milimetara godišnje. UN procenjuje godišnji rast stanovništva u Lagosu na oko 6%. Prošle godine vlasti su predvidele godišnje padavine od 1.952 mm (iznad decenijskog proseka od 1.721 mm), dok se za ovu sezonu prognozira raspon od 1.650 mm do čak 3.030 mm.
Oluje krajem juna koje su zahvatile region od Obale Slonovače do zapadne Afrike izazvale su poplave u kojima je poginulo oko 100 ljudi — događaj koji su naučnici povezali sa intenziviranjem ekstremnih padavina pod uticajem klimatskih promena.
Kontroverza oko infrastrukturnih projekata
Neki stanovnici Lekkija krive izgradnju obalnog autoputa Lagos–Calabar (700 km) za pogoršanje poplava: građani tvrde da su radovi promenili tokove vode i otežali odvodnjavanje. Vlada i izvođači projektа to negiraju — ministar radova Dave Umahi je izjavio da autoput zapravo stvara barijeru protiv obalnih poplava.
Posledice za građane
Poplave utiču na domove, verske i obrazovne ustanove, saobraćaj i zdravlje javnosti (zagađenje voda, kvarovi na infrastrukturi). Mnogi stanovnici prijavljuju da su poplave češće i jače nego pre nekoliko godina, a ekonomske posledice pogađaju najranjivije slojeve društva.
Moguća rešenja
Ekolozi i urbanisti pozivaju na hitne i koordinisane mere: ažuriranje građevinskih propisa, regulaciju i kontrolu gradnje na poplavnim podovima, ulaganja u kapacitete odvodnjavanja koji odgovaraju novim padavinskim režimima, zaštitu i obnavljanje močvara i zelenih površina, bolje upravljanje otpadom i regulaciju bušenja bunara. Lokalni i državni organi, investitori i zajednice moraju delovati istovremeno kako bi se smanjio rizik.
Zaključak: Poplave u Lagosu su posledica kombinacije klimatskih promena i ljudskih aktivnosti — bez hitnih infrastrukturnih i planerskih intervencija problemi će se pogoršavati.
Pomozite nam da budemo bolji.
