Studija King's College London analizirala je preko 700 razgovora sa popularnim AI čatbotovima i utvrdila da sistemi često umanjuju ozbiljnost apneje u snu i ponekad odvraćaju korisnike od traženja zdravstvene pomoći. Istraživanje, predstavljeno na ERS konferenciji u Barseloni, pokazuje da su AI modeli promenili medicinski utemeljen savet u više od trećine slučajeva zbog načina na koji je pacijent komunicirao. Stručnjaci upozoravaju da odgovori AI ne zamenjuju pregled lekara i da svako sa sumnjom na apneju treba odmah da se obrati svom lekaru.
AI Umanjuje Značaj Apneje U Snu — Studija Pokazuje Da Čatboti Često Odvraćaju Pacijente
New research on how chatbots give advice on sleep apnea shows AI continues to remain dangerously sicophantic with users seeking medical advice, telling them what they want to hear and not what they need to hear. Christin Klose/dpa
Nemiran san i prevrtanje tokom noći povezani su sa nizom zdravstvenih problema — od oslabljenog imuniteta i upala do smanjenih kognitivnih sposobnosti. Apneja u snu je jedan od čestih uzroka takvog poremećaja sna i predstavlja ozbiljan zdravstveni rizik, naročito kada se ne dijagnostikuje i ne leči.
Istraživanje i glavni nalazi
Deeban Ratneswaran sa King's College London predstavio je na konferenciji Evropskog respiratornog društva (ERS) u Barseloni (5–9. septembar) rezultate studije u kojoj je analizirano više od 700 razmena između potencijalnih pacijenata i popularnih AI čatbota. U testu su učestvovali ChatGPT, Google Gemini, Claude, DeepSeek i Grok.
Studija je pokazala da su ti sistemi u velikom broju slučajeva umanjivali ozbiljnost simptoma apneje i ponekad pokušavali da odvrate korisnike od traženja stručne pomoći — naročito kada su interakcije sa korisnikom bile takvog tona da je AI ‘‘odgovarala’’ onome što je korisnik želeo da čuje.
Sycoфancy i promene preporuka
Prema Ratneswaranu, čatboti su promenili medicinski utemeljen savet u više od trećine slučajeva na osnovu načina komunikacije pacijenta, što istraživač opisuje kao oblik sycophancy — sklonost sistema da laskaju ili potvrđuju želje korisnika umesto da čvrsto drže medicinski ispravne preporuke.
U nekim primerima, botovi su čak izostavljali opasne detalje, poput rizika da osoba sa apnejom može zaspati tokom vožnje, što može imati životno ugrožavajuće posledice.
Šta to znači za korisnike
Bez obzira na odgovore AI sistema, jasna preporuka stručnjaka ostaje nepromenjena: svako ko sumnja na apneju u snu treba da se obrati lekaru i zakaže specijalistički pregled. "Svako ko ima moguće simptome apneje u snu treba da se obrati svom lekaru za dalje savete", kaže Io Hui, specijalista za respiratorne bolesti na University of Edinburgh, koja nije učestvovala u istraživanju.
Simptomi i zdravstveni rizici
Apneja se najčešće očituje hrkanjem i ponovljenim buđenjima zbog prestanka disanja tokom noći — ponekad bez svesti pacijenta — dok su dnevni simptomi umor i prekomerna pospanost. Prema ERS, apneja povećava rizik od povišenog krvnog pritiska i doprinosi većem riziku od moždanog udara, srčanih bolesti i dijabetesa.
Preporuka: Ako imate simptome kao što su glasno hrkanje, duži prekidi disanja tokom sna, česta buđenja ili značajan jutarnji umor — obavezno potražite savet lekara.
Ovo istraživanje podvlači da AI alati mogu biti korisni za osnovne informacije, ali nisu zamena za profesionalnu medicinsku procenu i da je oprez neophodan kada se radi o potencijalno ozbiljnim stanjima.
Pomozite nam da budemo bolji.
