Italijanski astronomi su 11–12. novembra 2025. zabeležili raspad komete C/2025 K1 (ATLAS) nakon bliskog prolaza pored Sunca 8. oktobra 2025. Snimci iz Opservatorije Asiago pokazuju tri fragmenta udaljena oko 1.250 milja (~2.000 km). Fragmentacija je otkrila netaknuti unutrašnji led star ~4,6 milijardi godina — dragocen za spektroskopska ispitivanja koja mogu rasvetliti sastav ranog Sunčevog sistema. Događaj ne predstavlja opasnost za Zemlju.
Kometa C/2025 K1 (ATLAS) Se Raspala Na Tri Dela — Italijanski Astronomi Uhvatili Retku Fragmentaciju
Italijanski tim uhvatio kometarnu fragmentaciju uživo
Italijanski astronomi zabeležili su retke snimke komete C/2025 K1 (ATLAS) kako se raspada nakon bliskog prolaza pored Sunca. Tokom prolaza 8. oktobra 2025. isparavanje podzemnog leda stvorilo je unutrašnji gasni pritisak koji je načeo jezgro komete i doveo do kasnijeg pucanja.
Posmatranja i dokazi
Iako je do mehaničkog oštećenja došlo u oktobru, sama fragmentacija postala je vizuelno vidljiva tek mesec dana kasnije. Teleskop Copernicus prečnika 1,82 m u Opservatoriji Asiago dokumentovao je raspad tokom noći 11–12. novembra 2025. Dodatne snimke koje je zabeležio Gianluca Masi iz projekta Virtual Telescope Project 12–13. novembra potvrdile su da se fragmenti i dalje međusobno razdvajaju.
Saopštenje Italijanskog instituta za nacionalnu astrofiziku (INAF) navodi da su delovi komete udaljeni oko 1.250 milja (~2.000 km)
Zašto je ovo važno za nauku
Kometa je otkrivena u maju 2025. i nikada nije bila vidljiva golim okom. Pretpostavlja se da potiče iz Kuiperovog pojasa, regiona ledenih tela izvan Neptunove orbite, i da je stara približno 4,6 milijardi godina. Raspad je izneo na videlo unutrašnji materijal koji nije bio izložen sunčevom zračenju i kosmičkim zracima, pa predstavljа gotovo netaknute uzorke nastale u ranim fazama formiranja Sunčevog sistema.
Spektroskopske analize eksponiranog materijala planirane su kako bi se utvrdio tačan hemijski sastav i prisustvo organskih molekula i ledenih komponenti. Takvi podaci pružaju direktne naznake o sastavu protoplanetarnog oblaka iz kojeg su nastali Sunce i planete.
Kako su snimci nastali
Posmatranja su bila moguća zahvaljujući vedrom nebu i minimalnoj atmosferskoj turbulenciji, što je omogućilo snimanje finih detalja na objektu udaljenom milionima kilometara. Višenoćna zapažanja omogućila su praćenje dinamike fragmentacije, ne samo konačnog stanja — tokom 24-časovnog prozora jasno se videlo aktivno udaljavanje delova i širenje polja ostataka.
Bezbednost i zaključak
Iako se kometa raspala, kao i većina kometa u sličnim slučajevima, ne predstavlja opasnost za Zemlju. Događaj je naučno vredan jer pruža retku priliku za detaljno proučavanje unutrašnjih slojeva prastarog kometarnog materijala i bolje razumevanje uslova u ranoj fazi formiranja Sunčevog sistema.
Napomena: Dalje analize i publikacije timova iz Asiaga i drugih observatorija pružiće više podataka o brzini raspršivanja fragmenata i hemijskom sastavu izloženih slojeva.
Pomozite nam da budemo bolji.
