Novo istraživanje povezuje vulkanske erupcije oko 1345. godine sa hlađenjem i lošim prinosima, što je navelo pomorske republike da uvoze žito iz regiona Crnog Mora. Na nekim brodovima žito je bilo zaraženo buvama koje su prenosile bakteriju Yersinia pestis, a prvi slučajevi kuge u Veneciji pojavili su se manje od dva meseca nakon dolaska brodova. Autori zaključuju da su klima, glad i trgovina delovali zajedno i upozoravaju na povećan rizik od zoonotskih pandemija u globalizovanom svetu.
Kako Je Erupcija Vulkanа Mogla Pokrenuti Crnu Smrt: Novo Istraživanje Povezuje Klimu, Glad i Kugu
Novo istraživanje koje su sproveli naučnici sa Univerziteta Kembridž i Leibniz instituta za istoriju i kulturu Istočne Evrope (GWZO), objavljeno u časopisu Communications Earth & Environment, sugeriše da su vulkanske erupcije oko 1345. godine mogle pokrenuti niz događaja koji su doprineli izbijanju Crne smrti.
Kako bi vulkani mogli imati ulogu?
Autori studije navode da su erupcije izbacio velike količine aerosola u atmosferu, što je dovelo do smanjenog sunčevog zračenja i dugotrajnijeg hlađenja. Niže temperature i loši prinosi žita izazvali su strah od gladi u delovima Evrope.
Veza sa trgovinom žitom
Da bi ublažile nestašicu hrane, pomorske republike poput Venecije i Đenove uvozile su žito iz oblasti oko Crnog Mora. Studija sugeriše da su na nekim brodovima vreće sa žitom bile zaražene buvama koje su nosile bakteriju Yersinia pestis, uzročnika bubonske kuge.
"Bakterija kuge inficira buve koje napadaju pacove i druge glodare. Kada ti domaćini uginu, buve prelaze na alternativne domaćine, uključujući ljude," rekao je koautor Martin Bauch za CNN.
Nakon dolaska brodova u luke, žito je smeštano u centralne žitnice i zatim distribuirano ili dalje trgovano. Studija napominje da su prvi ljudski slučajevi kuge u Veneciji prijavljeni manje od dva meseca nakon dolaska poslednjih brodova, što ukazuje na brzu povezanost između uvoza zaraženog žita i pojave bolesti.
Posledice i širenje
Istorijski podaci ukazuju da su stope smrtnosti tokom Crne smrti u nekim delovima Evrope dostizale i do 60%. Autori napominju i da su trgovačke veze preko Crnog Mora mogle doprineti širenju bolesti prema Bliskom Istoku i severnoj Africi. Studija ocenjuje Crnu smrt kao "upuplik spoj klime, gladi i bolesti" i rani primer posledica globalizacije.
Moderna poruka
Autori ističu da kombinacija klimatskih poremećaja, poremećaja u lancima snabdevanja i intenzivne međuregionalne trgovine može povećati rizik od pojave zoonotskih bolesti koje prerastaju u pandemije. U zaključku, upozoravaju da će u globalizovanom i toplijem svetu verovatnoća sličnih događaja porasti ako se ne preduzmu adekvatne mere nadzora i zaštite.
Izvori: Communications Earth & Environment (studija autora sa Kembridža i GWZO), izveštaji medija koji prenose izjave istraživača.
Pomozite nam da budemo bolji.
