U sedimentima White Sands National Parka pronađeni su ljudski i mamutovi otisci stari oko 22.000 godina, uz linije potezanja koje bi mogle poticati od travoisa — X‑oblika drvene konstrukcije za vuču tereta. Autori u Quaternary Science Advances ističu da su organski delovi travoisa retko očuvani, pa se tragovi vide pretežno kroz popunjene otiske i kanale u peščaru. Ipak, istraživači napominju da neke linije mogu poticati i od vučenog ogrevnog drveta, te su potrebne dalje analize.
Najstariji tragovi transportne tehnologije? Otisci iz White Sandsa pokazuju moguće korišćenje travoisa pre 22.000 godina
Pre nego što su ljudi izumeli točak, velike terete su često vučeli pomoću X‑oblikovane drvene konstrukcije poznate kao travois. Arheolozi u White Sands National Park u Novom Meksiku tvrde da su u sedimentima starim oko 22.000 godina pronašli otiske stopala i linije potezanja koje bi mogle predstavljati neke od najranijih tragova upotrebe takve transportne tehnologije.
Istraživači su u radu objavljenom u časopisu Quaternary Science Advances naveli da su zabeleženi otisci odraslih i dece, ponekad presečeni tragovima potezanja — što je u skladu sa idejom da su ljudi povlačili svoje stvari za sobom. Deo nalaza leži u blizini poznatog "trampling ground" područja sa brojnim mamutovim otiscima, što dodatno osnažuje kontekst nalaza u kasnom pleistocenu.
Zašto se travois ne nalazi u arheološkom zapisu? Drveni štapovi i vezivo (konopi ili loze) od kojih su bili izrađeni brzo propadaju i imaju nisku verovatnoću očuvanja. U ovom slučaju očuvanje je usledilo posredstvom otisaka i tragova koji su bili naknadno popunjeni peskom i sedimentima, a zatim tokom milenijuma očvrsli u peščar.
„Ovaj jedinstveni zapis otisaka stopala mogao bi predstavljati jedan od najranijih dokaza upotrebe transportne tehnologije“, navode autori.
Iako su ispitani tragovi uključivali i pojedinačne i paralelne linije potezanja, autoreve analize oprezno zaključuju da se ne može u potpunosti isključiti mogućnost da su neki od tragova nastali vučenjem ogrevnog drveta ili drugih tereta, a ne nužno travoisom.
Širi kontekst
Za poređenje: prva vozila sa točkovima smatraju se izumljenim pre oko 5.500 godina u Mezopotamiji — to znači da bi ovo otkriće u White Sandsu, ukoliko se potvrdi, predstavljalo značajno raniji oblik transportne tehnologije, zasnovan na vučenju, a ne kotrljanju.
Zaključak: Nalaz u White Sandsu nudi intrigantan i potencijalno važan uvid u rane ljudske strategije prevoženja tereta. Potrebne su dodatne analize i uporedna istraživanja kako bi se sa većom sigurnošću utvrdila priroda tragova i isključile alternativne interpretacije.
Ako imate informacije o ovom ili sličnim nalazima, kontakt: Karl Hille (originalna napomena izvora).
Pomozite nam da budemo bolji.
