Arheolozi su u Artaksati, na Araratskoj niziji, otkrili oktagonalnu crkvu datovanu u sredinu IV veka, najstariju arheološki dokumentovanu u Jermeniji. Objekt prečnika oko 100 stopa (≈30 m) sadrži malterisane podove, terakota pločice i fragmente mermera koji ukazuju na uvozne dekorativne materijale. Oktagonalni tlocrt povezan je sa simbolikom broja osam i vaskrsenja u ranom hrišćanstvu. Istraživanja vode nemački i jermenski arheolozi, a radovi će se nastaviti radi utvrđivanja posvećenja i funkcije zgrade.
Otkrivena Oktagonalna Crkva Iz IV Veka U Artaksati — Najstariji Arheološki Trag Hrišćanstva U Jermeniji
Archaeologists Discovered Oldest Armenian Churchmrs - Getty Images
Arheolozi su u antičkoj Artaksati, na Araratskoj niziji u centralnoj Armeniji, otkrili zgradu crkvene namene datovanu u sredinu IV veka n.e. Nalaz se smatra najstarijom arheološki dokumentovanom crkvom u Jermeniji i predstavlja važan dokaz ranog prisustva hrišćanstva u regionu.
Otkriće i glavni nalazi
Objekat ima oktagonalni tlocrt prečnika oko 100 stopa (≈30 m), malterisan pod i terakota pločice. Arheolozi su zabeležili krstaste priložene prostorije sa ostacima drvenih platformi, kao i fragmente mermera koji ukazuju da je unutrašnjost verovatno bila raskošno dekorisana materijalima uvoznim iz Mediterana.
Achim Lichtenberger, profesor sa Univerziteta u Münsteru: "Radiokarbonsko datovanje upućuje na sredinu IV veka i dodatno potvrđuje ranohrišćansku prisutnost u regionu."
Mkrtich Zardaryan iz Nacionalne akademije nauka Jermenije posebno ističe da je oktagonalni plan retkost za ovaj kraj, ali da je dobro poznat iz Istočnog Mediterana gde se javlja od IV veka.
Simbolika i arhitektura
U ranoj hrišćanskoj simbolici broj osam često predstavlja obnavljanje i vaskrsenje, zbog čega je oktagonalni tlocrt bio popularan kao simboličan oblik. Pored simbolike, oktagon nudi i širu centralnu unutrašnju površinu u odnosu na pravougaone osnove, što je pogodno za liturgijske namene.
Struktura u Artaksati spaja lokalnu istoriju sa širim obrascima ranog hrišćanskog graditeljstva i potvrđuje ulogu grada kao političkog i verskog centra u staroj Jermeniji. Tradicija vezuje Artaksatu za Gregorija Prosvećivača i obraćenje kralja Tiridata III oko 301. godine, događaj koji je označio Jermeniju kao prvu hrišćansku državu.
Dalji radovi
Međunarodni tim nemačkih i jermenskih arheologa istražuje lokalitet od 2018. godine, a iskopavanja na mestu nove crkve intenzivirana su u poslednjim mesecima. Istraživači najavljuju dalja iskopavanja koja bi mogla rasvetliti kome je crkva bila posvećena i kako je korišćena.
Zaključak: Nalaz u Artaksati predstavlja značajan doprinos poznavanju ranog hrišćanstva na Kavkazu i povezuje lokalne arheološke podatke sa širim kulturološkim i arhitektonskim trendovima iz IV veka.
Pomozite nam da budemo bolji.
