Arheolozi u Kordobi otkrili su kost slona stara ~2.200 godina, datiranu u period između ranog 4. i kasnog 3. veka p.n.e., što se poklapa sa vremenom Drugog punskog rata. Uz kost su pronađena 12 sferična kamena zrna artiljerije i strelični vrhovi, što upućuje na vojni kontekst. Istraživači smatraju da nalaz može biti povezan sa kartaškom upotrebom slonova i Hanibalovim pohodima, ali ističu da je potrebna dodatna provera i interpretacija.
Drevna kost u Kordobi: Mogući prvi fizički trag Hanibalovih ratnih slonova u Zapadnoj Evropi
A representation of a Carthaginian battle elephant during the Second Punic War. - Prisma/Universal Images Group/Getty Images
Arheolozi u Kordobi u Španiji otkrili su kost slona stara oko 2.200 godina koja bi mogla predstavljati prvi fizički trag upotrebe kartaških "ratnih slonova" na tlu Zapadne Evrope. Nalaz, skočni zglob pronađen na lokalitetu Colina de los Quemados, datiran je radiokarbonskom metodom i smešta se okvirno u period između ranog 4. i kasnog 3. veka p.n.e., što se vremenski preklapa sa događajima Drugog punskog rata.
Dettalji nalaza i kontekst
Uz kost su pronađena i 12 sferična kamena zrna koja su verovatno služila kao projektili za artiljeriju, kao i strelični vrhovi i drugi predmeti koji upućuju na vojni kontekst. Autori studije objavljene u Journal of Archaeological Science: Reports ističu da kombinacija datiranja i pratećih nalaza čini vezu sa kartaškim aktivnostima i Hanibalovim pohodima verovatnom, mada ne i potpuno potvrđenom.
A view of the archaeological site where the bone was found in southern Spain. - Agustín Lopez Jimenez
Oprezna interpretacija
Istraživači napominju da izolovan nalaz jedne kosti ne dokazuje nužno da je životinja bila prisutna na tom mestu — kost je mogla biti preneta kao kuriozitet, suvenir ili delić kasnijeg skupljanja. Ipak, pojačani vojni kontekst i prisustvo projektila navode autore da je najverovatnije objašnjenje njeno povezivanje, direktno ili indirektno, sa događajima Drugog punskog rata (218–201 p.n.e.).
Fernando Quesada-Sanz, vodeći autor studije i arheolog sa Autonomnog univerziteta u Madridu, izjavio je: "Koliko nam je poznato, ovo je prvi put da su stvarni ostaci jednog od slonova iz kartaške vojske pronađeni na evropskom tlu."
Stručne ocene i značaj
Eve MacDonald, nezavisna stručnjakinja i autorka knjige Carthage: A New History, ocenila je za CNN da nalaz predstavlja značajan korak jer pruža prvi fizički dokaz davne pretpostavke da su Kartažani u 3. veku p.n.e. uveli slonove na Iberijsko poluostrvo. Ona posebno ističe da kontekst — talog artiljerijskog oruđa i ratnih instrumenata — dodaje "ubedljiv sloj interpretaciji".
Archaeologists found the ankle bone at the Colina de los Quemados archaeological site in the city of Cordoba. - Agustín Lopez Jimenez
Šta dalje?
Istraživači pozivaju da se pažljivije pretraže postojeće zbirke starih iskopavanja u muzejskim ostavama u Španiji, južnoj Francuskoj i Italiji, kao i da se u budućim iskopavanjima detaljnije analiziraju pronađene kosti. Nalaz otvara mogućnost da se dodatnim materijalnim dokazima bolje razume rasprostranjenost i uloga ratnih slonova u zapadnom delu starog sveta.
Zaključak: Iako treba zadržati oprez — jedna kost nije konačan dokaz — kombinacija radiokarbonskog datiranja, artiljerijskih projektila i drugih nalaza čini ovu teoriju verodostojnom i čini važan podsticaj za dalje arheološko pretraživanje i verifikaciju.
Pomozite nam da budemo bolji.
