Istraživanje objavljeno u ACS Earth and Space Chemistry ispituje kako reciklirani kanalizacioni otpad, obrađen kroz BLiSS sisteme, može da postane nutritivni rastvor koji oplemenjuje simulante lunarnog i marsovskog regolita. Nakon 24-časovnog tretmana, simulanti su oslobodili ključne nutrijente (sumpor, kalcijum, magnezijum) i pokazali mikroskopske promene koje smanjuju abrazivnost čestica. Ipak, autori upozoravaju da pravi regolit može značajno da se razlikuje i da su potrebna dalja testiranja pre praktične primene.
Od kanalizacije do svemirske farme: Kako reciklirani otpad može pomoći gajenju useva na Mesecu i Marsu
Image created with ChatGPT
Ideja da se na Mesecu ili Marsu gaji hrana više nije samo naučna fantastika — istraživači ispituju realne metode koje bi to mogle da omoguće. U radu objavljenom u ACS Earth and Space Chemistry prikazani su laboratorijski rezultati istraživanja u kojem se biljni i ljudski organski otpad reciklira u hranljivi rastvor koji bi, u kombinaciji sa regolitskim simulantima, mogao da doprinese stvaranju podloge pogodnije za rast biljaka.
Šta su naučnici uradili?
Tim sa Kennedy Space Center razvija bioregenerativne sisteme za podršku životu poznate kao BLiSS. Ti sistemi koriste bioreaktore i filtere da transformišu kanalizacioni otpad (u eksperimentu veštački pripremljen) u nutritivni efluent. Istraživači su kombinovali BLiSS efluent sa simulantima lunarnog i marsovskog regolita i u shakeru ih mešali 24 sata kako bi posmatrali hemijske i mikroskopske promene.
Ključni nalazi
Eksperimenti su pokazali da obrađeni simulanti otpuštaju značajne količine biljnih nutrijenata — pre svega sumpor (S), kalcijum (Ca) i magnezijum (Mg) — kao i drugih metala koji mogu biti korisni biljkama. Mikroskopski pregledi otkrili su i promene na česticama: lunarnom simulantu su se pojavila mala udubljenja, dok je marsovski simulant bio prekriven nanopartikulama. Te promene smanjuju abrazivnost oštrih minerala i predstavljaju početak procesa koji simulant približava osobinama tla.
Važno upozorenje: pravi lunarni i marsovski regolit se razlikuje od laboratorijskih simulanta. Potrebna su dodatna ispitivanja, uključujući eksperimente sa stvarnim uzorcima i duže tretmane, pre nego što se ova metoda može primeniti u svemirskim kolonijama.
Zašto je ovo važno?
Za održivu ljudsku prisutnost na Mesecu ili Marsu biće neophodno lokalno proizvoditi hranu i kružno koristiti resurse. Korišćenje unutrašnjeg organsko-nutritivnog kruga — gde se otpad pretvara u hranljiv rastvor koji zatim oplemenjuje regolit — smanjuje potrebu za uvozom đubriva iz Zemlje i povećava samodovoljnost naselja.
Iako su rezultati ohrabrujući i pokazuju potencijal pristupa, istraživanje je u ranoj fazi. Sledeći koraci uključuju testove sa stvarnim regolitskim uzorcima, duže periode izlaganja, provere pogodnosti za rast samih biljaka i procenu eventualnih rizika po zdravlje ljudi kada se koristi reciklirani materijal.
Izvor: Rad objavljen u ACS Earth and Space Chemistry; timovi sa NASA-inog Kennedy Space Centera, autori uključuju Harrison Coker i Julie Howe.
Pomozite nam da budemo bolji.
