Kina je najavila intenzivnije upravljanje i ulaganja na više od 11.000 ostrva koja smatra svojim u Južnokineskom moru, ciljajući na jačanje pomorske moći i pristupa resursima. Državni People's Daily poziva na unapređenje infrastrukture i povezanosti ostrva, dok Peking istovremeno jača mornaricu. Region odgovara multinacionalnim vojnim vežbama, a stručnjaci smatraju da kinesko prisustvo nije zaustavilo ključne projekte i operacije drugih država.
Kina najavljuje jačanje kontrole nad 11.000+ ostrva u Južnokineskom moru
A satellite image of fishing vessels at the entrance, which is blocked by a floating barrier, to the disputed Scarborough Shoal, in the South China Sea, April 11, 2026. Vantor/Handout via REUTERS
Kina je u sredu saopštila da će nastaviti i pojačati upravljanje više od 11.000 ostrva koja smatra svojim, u okviru dugoročne kampanje za jačanje pomorske moći, većeg pristupa prirodnim resursima i učvršćivanja teritorijalnih zahteva.
Tokom proteklih godina Peking je u spornim vodama Južnokineskog mora sprovodio opsežne radove nasipanja, gradeći veštačka ostrva, piste i vojne objekte. U tekstu u državnim novinama People's Daily, koji je pripisan rukovodstvu Ministarstva prirodnih resursa, ostrva se opisuju kao strateška granica i ključ za iskorišćavanje resursa dubokog okeana.
"Velike zemlje širom sveta nastoje da pomere fokus razvoja ka okeanima", navodi se u članku.
Članak poziva na pojačane napore u zaštiti i upravljanju ostrvima — uključujući unapređenje infrastrukture, bolju povezanost i lakši pristup — kako bi se poboljšalo civilno upravljanje i bezbednosne mogućnosti.
Peking istovremeno ulaže milijarde dolara u modernizaciju mornarice, od nuklearnih podmornica do nosača aviona, u skladu sa ambicijom da postane "velika pomorska sila" koja se intenzivnije promoviše od 2012. godine.
Prošlog septembra Kina je proglasila nacionalni prirodni rezervat na spornom grebenu Scarborough Shoal, potez koji ima za cilj jačanje njenih pravnih i praktičnih zahteva nad atolom i koji dodatno zaoštrava odnose sa Filipinima.
Analitičari upozoravaju da objekti na izgrađenim ostrvima omogućavaju kineskim organima reda, mornarici i miliciji kontinuirane patrole u širokom pojasu mora. „Objekti na veštačkim ostrvima omogućili su kineskim snagama da svakodnevno patroliraju vodama suseda, čak do 1.000 nautičkih milja od kineske obale“, kaže Gregory Poling iz istraživačkog centra CSIS.
Ipak, prisustvo Pekinga nije u potpunosti zaustavilo aktivnosti drugih država. Visoki zvaničnik Tajvana nedavno je posetio ostrvo Itu Aba u Spratlijima (pod kontrolom Tajpeja), koje ima pistu dovoljnu za vojna snabdevanja i novo pristanište sposobno da primi patrolni brod od 4.000 tona.
Ove nedelje Filipini, Sjedinjene Države i partnerske zemlje započele su zajedničke vojne vežbe koje uključuju pomorske operacije širom filipinskog arhipelaga, demonstrirajući multinacionalnu koordinaciju u regionu kroz koji prolazi roba vredna više od 3 biliona dolara godišnje.
Stručnjaci ističu da uprkos velikim kineskim ulaganjima i prisustvu, Peking u poslednje najmanje četiri godine nije uspeo da onemogući nijedan značajniji energetski projekat, misije snabdevanja ili gradnju u regionu, što ukazuje na ograničenja njegove strategije.
Implikacije: Povećana izgradnja i militarizacija mogu dodatno zaoštriti regionalne tenzije, uticati na bezbednost pomorskih puteva i podstaći dalju saradnju između zemalja jugoistočne Azije i njihovih partnera.
Pomozite nam da budemo bolji.
