Iskopavanja u pećini Üçağızlı II u južnoj Turskoj otkrivaju da su neandertalci (77.000–59.000 g.) i Homo sapiensi (59.000–47.000 g.) koristili slične mousterijenske alatke, lovili iste vrste divljači i prenosili sitne školjke Columbella rustica, verovatno kao ukrase. Nalazi sugerišu dugotrajnije kulturne sličnosti između grupa, ali neposredan dokaz o direktnom kontaktu još nije pronađen. Potrebna su dalja iskapanja da bi se razjasnilo da li su ovi obrasci lokalni ili šire rasprostranjeni.
Pećina u Turskoj otkriva: Neandertalci i Homo sapiensi delili su kulturne prakse
Neanderthals and then humans once lived in the Üçağızlı II cave in southern Turkey. - Naoki Morimoto/KyotoU
Arheološka iskopavanja u pećini Üçağızlı II na jugu Turske pružaju nova saznanja o odnosu između neandertalaca i ranih modernih ljudi. Nalazi ukazuju da su obe grupe pravile slične kremene alatke, lovile iste vrste divljači i prenosile istu, sitnu školjku Columbella rustica — moguće kao ukrase ili simbolične predmete.
Glavni nalazi
Istraživanja započeta 2020. godine otkrila su četiri izolovana zuba i delimičnu donju vilicu sa dva zuba, što je omogućilo da se neandertalci datiraju na period između približno 77.000 i 59.000 godina pre sadašnjosti, dok su ostaci Homo sapiensa potiču iz slojeva starih između oko 59.000 i 47.000 godina. Datovanja su izvedena analizom sedimentnih slojeva u kojima su fosili pronađeni.
A Columbella rustica shell found in the same layer of sediment as Neanderthal remains. - Naoki Morimoto/KyotoU/EurekAlert
U oba kulturna sloja istraživači su zatekli slične kremene alatke u mousterijenskom stilu (Mousterian), kao i dokaze da su i neandertalci i Homo sapiensi lovili divlje koze, jelene i divlje svinje. Neočekivano, u slojevima vezanim za obe grupe pronađene su i sitne školjke Columbella rustica, premale za ishranu i često perforisane — što ukazuje na njihovu upotrebu kao manuporta ili ukrasa.
Šta ovo znači
Vođa istraživanja İsmail Baykara ističe da, iako neposredan fizički kontakt još nije dokazano, "zapanjujuća kontinuitet u tehnologiji, lovnim praksama i transportu školjki–perli" podržava ideju o dugotrajnim kulturnim sličnostima i mogućim interakcijama između populacija.
The research team performs excavations at the cave site in 2024. - Naoki Morimoto/KyotoU
"Ne možemo još dokazati direktan kontakt, ali podaci ukazuju na deljenje kulturnih praksi kroz vreme," rekao je Baykara.
Studija takođe naglašava da su hipoteze o susretima i ukrštanju Homo sapiensa i neandertalaca pretežno izvedene iz DNK modela, dok su direktni arheološki dokazi za region Levanta i jugoistočne Anatolije i dalje retki. Nije jasno da li su ljudi iz pećine deo glavnog talasa širenja iz Afrike pre oko 60.000 godina ili potomci ranijih migracija.
Poređenja i šira slika
Arheolog Ludovic Slimak ukazuje na kontrast sa nalazištem Grotte Mandrin u Francuskoj, gde su neke grupe Homo sapiensa koristile znatno sofisticiranije kamene alatke, moguće povezane s lukom i strelom, dok su na Üçağızlı II obe vrste koristile mousterijenske alate. To sugeriše da su kulturne razlike među populacijama bile složenije i lokalno uslovljene.
Autori pozivaju na dalja iskapanja i analize kako bi se razjasnilo da li je situacija u Üçağızlı II jedinstvena ili odražava širi obrazac kulturnog deljenja u regionu. Kao zaključak, nalaz ističe da kultura nije isključivo proizvod biologije, već i lokalnih tradicija koje su mogle preživeti ili se prenositi između različitih ljudskih vrsta tokom hiljada godina.
Metodologija i pouzdanost
Datovanja su izvedena analizom sedimentnih slojeva, a identifikacija fosila i arheoloških nalaza zasnovana je na standardnim paleontološkim i arheološkim tehnikama. Ipak, autori naglašavaju ograničenja: nedostatak neposrednih dokaza o kontaktu (npr. zajedničkih naselja ili jasnih tragova izravne razmene) ostavlja otvorenim nekoliko mogućih tumačenja.
Pomozite nam da budemo bolji.
