Ključni zaključci: Istraživači su izvukli DNK staru približno 50.000 godina iz zuba mountain reedbucka u pećini Boomplaas — najstariji takav nalaz u podsaharskoj Africi. Analiza više od 300 zuba otkrila je male, ali korisne količine DNK u uzorcima iz kasnog pleistocena i holocena. Iako pojedini rezultati podrazumevaju oprez zbog kontaminacije i vremenskih odstupanja, dodatni primeri (npr. genom gnua star 42.000 godina) potvrđuju da DNK u nekim afričkim uslovima može opstati znatno duže nego što se ranije verovalo.
DNK Stara 50.000 Godina Otkrivena u Južnoj Africi — Granice Očuvanja Genoma Preispituju Se
Researchers have extracted the oldest DNA from sub-Saharan Africa from an ancient antelope. | Credit: Alamy
Istraživači su uspeli da izvuku DNK iz zuba starog približno 50.000 godina, što je dosad najstariji molekularni nalaz iz podsaharske Afrike i izaziva nova pitanja o tome koliko dugo genetski materijal može opstati u toplijim klimama.
Šta su istraživači radili i šta su pronašli
U studiji objavljenoj 27. maja u časopisu Quaternary Science Reviews, tim je analizirao više od 300 zuba životinja starih do 110.000 godina. Većina zuba nije dala korisnu DNK, ali su naučnici izvukli male količine genetskog materijala iz desetina holocenskih uzoraka (<11.700 godina) i iz četiri primerka iz kasnog pleistocena (između ~12.000 i ~50.000 godina).
Najstariji uspeh potiče iz delimičnog molaara antelope poznate kao mountain reedbuck (Redunca fulvorufula), pronađenog u pećini Boomplaas u južnoj Južnoj Africi. Ostali stari uzorci potiču od tri izumrla dugoroga bivola (Syncerus antiquus) — dva stara oko 21.000 godina i jedan oko 12.000 godina.
Nesigurnosti i potvrde
Vođа studije Deon de Jager (Univerzitet u Kopenhagenu) je izjavio za Live Science da je nalaz DNK star 50.000 godina „uzbudljiv“, ali da ga treba tumačiti oprezno. Reedbuckov uzorak je stariji znatno više od ostalih nalaza u studiji, a bio je i delimično kontaminiran ljudskom DNK, koju su istraživači uklonili iz podataka. Zbog toga sam rezultat nije nepobitan, ali ga dodatno podržava nedavno sekvencioniran genom gnu-a iz Etiopije star oko 42.000 godina, što sugeriše da DNK u određenim afričkim uslovima može opstati znatno duže nego što se ranije mislilo.
Researchers extracted the DNA from the 50,000-year-old tooth of a mountain reedbuck (Redunca fulvorufula), a species of antelope that still lives in Africa today. | Credit: Getty Images
"Naravno, postoji granica očuvanja DNK u Africi, ali koja je ta granica nije jasno," rekao je de Jager, ističući da bi duboke pećine s stabilnim niskim temperaturama i lokacije na velikim nadmorskim visinama bile najbolji kandidati za dalje pretrage.
Šta ovo znači za paleogenomiku u Africi
Iako su količine DNK iz kasnog pleistocena vrlo niske, one su dovoljne za određivanje evolutivnih linija. Sa dovoljno uzoraka, istraživači bi mogli pratiti genetički tok i mešanja među vrstama i populacijama tokom poslednjih ~40.000–50.000 godina u regionu.
Međutim, dobijanje DNK od mnogo starijih hominina verovatno će ostati nerešiv zadatak: prilike da se dobije DNK iz fosila poput Homo naledi (~240.000 godina) ili Paranthropus robustus (~1 milion godina) smatraju se vrlo malim, osim u retkim slučajevima izuzetno dobro očuvanih kostiju (posebno petrosne kosti).
Tehnički detalji
Naučnici u tekstu pominju i aproksimaciju poluživota DNK od oko 521 godinu — što znači da se očekuje da količina očuvane DNK značajno opada tokom vremena — ali čak i mali ostaci mogu pružiti upotrebljive informacije za filogenetske analize.
Zaključak: Otkriće produbljuje nadu da će se, uz ciljane istraživačke napore na pogodnim lokalitetima (duboke pećine, visinske zone), moći dobiti još starijih i kvalitetnijih genetskih podataka iz Afrike, čime bi se popunile važne praznine u razumevanju evolucije sisara i ljudskih predaka.
Pomozite nam da budemo bolji.
