Pauk iz australijske prašume koristi svilenom zamkom aktiviranom kao opruga da katapultira mrave u svoju glavnu mrežu. Arahnid je privremeno nazvan „balista pauk“, prvi put je zabeležen 2023. godine, a studija je objavljena u Current Biology. Zamka cilja posebno zelenog drvnog mrava (Oecophylla smaragdina), a istraživači navode izbačaje sa navodno veoma visokim prividnim brzinama — podatak koji zahteva dodatnu verifikaciju. Postoji i hipoteza da pauk koristi hemijski mamac koji provocira mrave da aktiviraju zasedu.
Novi „balista“ pauk iz Australije katapultira mrave u mrežu — neobičan način lova
New spider species ‘catapults’ ants into its web at bullet speed
Naučnici su otkrili neuobičajenog pauka u australijskoj prašumi koji lovi koristeći svilenom zamkom aktiviranu kao oprugu: kratki, eksplozivni otpuštaj niti izbacuje plen direktno u glavnu mrežu predatora.
Pauk, koji su istraživači privremeno nazvali „balista pauk“ po antičkoj opsadnoj napravi, prvi put je zabeležen 2023. godine od strane taksonoma Grega Andersona. Anderson se potom vratio sa istraživačkim timom da dodatno snimi i analizira ponašanje, a rezultati su objavljeni prošlog meseca u časopisu Current Biology.
Kako funkcioniše zamka
Pauk gradi stožastu mrežu od nekoliko desetina gusto isprepletenih svilenih niti i čeka u blizini. Kada meta — posebno agresivni Oecophylla smaragdina, poznat i kao zeleni drvni mrav — zagrize ili povuče neku od tih niti, povezani element sistema se iznenada oslobodi i izbacuje mrava prema glavnoj mreži pauka.
Oecophylla smaragdina (common names include weaver ant, green ant, green tree ant, and orange gaster) is a species of arboreal ant found in Asia and Australia. (Getty)
U izveštaju se pominju izbačaji koji odgovaraju veoma visokim prividnim brzinama (u tekstovima se navodi i brojka do 3.000 milja na sat), ali autori upozoravaju da takve vrednosti zvuče neverovatno i da mogu odražavati kratkotrajne impulse u vrlo kratkom domenu kretanja. Potrebna su dodatna precizna merenja da bi se potvrdila realna brzina izvođenja mehanizma.
Moguća hemijska provokacija
Koautor studije, Ajay Narendra, ističe da je veoma neuobičajeno da se pauk specijalizuje za jedenje mrava, jer su mravi čest i opasan plen. Narendra navodi hipotezu da pauk može premazivati zamku hemijskom supstancom koja specifično provocira zeleni drvni mrav da napadne svilu i tako aktivira zasedu — ali ta teorija još nije potvrđena eksperimenalnim podacima.
"Ovo izgleda kao jedinstven slučaj u kome je paukova mreža dizajnirana da ulovi jednu vrstu plena, i gde mehanizam pokreće plen, a ne predator," rekao je Narendra.
Zašto je otkriće važno
Pronalazak takvog specijalizovanog mehanizma donosi nova saznanja o evoluciji lovačkih strategija kod paukova i o međusobnim taktikama plen–predator interakcije. Dalja istraživanja mogu otkriti detalje mehaničkog rada zamke, hemijske faktore uključene u privlačenje mrava i potencijalnu biološku primenu ovakvih principa.
Vrsta plena: Oecophylla smaragdina (zeleni drvni mrav, poznat i kao weaver ant) — široko rasprostranjena vrsta u Aziji i Australiji, poznata po agresivnom ponašanju i jakom ugrizu.
Pomozite nam da budemo bolji.
