Izvod iz izgubljenog pisma pape Aleksandra II, pronađen u vatikanskim zbirkama kanonskog prava, sugeriše da je podrška pape Vilijamu Osvajaču mogla biti motivisana unutrašnjim sukobom između dva konkurentna pape u Rimu tokom 1060-ih. Pismo opisuje Englesku kao odstupnicu od "puta istine" i koristi žestoku retoriku protiv pristalica Honoria II. Istoričari smatraju da je takva papiška podrška dala Vilijamu legitimitet pravednog rata i promenila pogled na uzroke normanskog osvajanja.
Izgubljeno pismo pape menja priču o bici kod Hejstingsa — Papinski sukob koji je oblikovao 1066.
Lost letter from pope could rewrite story of the 1066 Battle of Hastings
Novo otkriće iz vatikanskih zbirki kanonskog prava otkriva izvod iz izgubljenog pisma pape Aleksandra II koje baca novo svetlo na događaje koji su doveli do Vilijamovog osvajanja Engleske 1066. godine. Prema tom izvodu, odluka pape da podrži invaziju mogla je biti motivisana unutrašnjim sukobom u Rimu, a ne samo engleskim nasledničkim sporom.
Pozadina: Vilijam, vojvoda od Normandije, porazio je Haralda Godvinsona u bici kod Hejstingsa 1066. Dogadjaje koji su prethodili ratu prikazuje čuvena Tapiserija iz Bajea, a originalni papinski registar iz kojeg potiče pomenuto pismo smatra se izgubljenim.
Šta otkriva pismo: Izvod koji su istraživači pronašli sadrži oštru retoriku pape Aleksandra II. U pismu Engleska se opisuje kao udaljena od "puta istine" i njeni lideri su predstavljeni kao pod uticajem zla. Ovakav jezik, kažu istoričari, najbolje se razume u kontekstu tadašnjeg raskola u Rimu.
The Bayeux Tapestry shows the Norman army crossing the channel (Getty)
Papinski raskol u Rimu: Godine 1061. nove suprotstavljene frakcije izabrale su dva konkurentna pape: Aleksandra II i Kadala iz Parme, koji je postao poznat kao Honorius II. Honorius je imao snažnu podršku Svetog rimskog carstva i saveznika u severnoj Evropi, dok je Aleksandar II tražio saveznike među drugim silama — među kojima je, prema ovom izvodu, bila i normańska strana u vezi sa invazijom na Englesku.
Kako je to uticalo na 1066: Prema izvorima koje citira dr Tom Licence, podrška Engleske jednoj od papinskih frakcija mogla je nagnati Aleksandra II da prizna i legitimizira Vilijamovu kampanju kao "pravedan rat". Time se menjaju okolnosti u kojima je papa podržao nasilno svrgavanje krunisanog vladara.
Zašto je ovo važno: Otkriće sugeriše da odluke donete u Rimu, gotovo hiljadu milja daleko, nisu bile bez uticaja na ishod sukoba u Engleskoj. Umesto da je 1066. isključivo bio dinastički spor, mogao je biti i deo šire borbe za budućnost Crkve u Evropi.
People look at the 'Bayeux Tapestry' (AFP via Getty)
Tom Licence, profesor srednjovekovne istorije i književnosti na Univerzitetu istočne Engleske: "Godina 1066. nije bila odlučena samo na bojnom polju kod Hejstingsa. Haroldova politika prema papi možda je na kraju išla u korist njegovih neprijatelja, dajući Vilijamu legitimitet pravednog rata."
Zaključak: Dva sačuvana isječka iz izgubljenog papinskog pisma dodaju novu dimenziju već dobro poznatoj priči o normanskom osvajanju. Iako tradicionalni prikazi i dalje ističu lokalne nasljedničke razloge, sada imamo jači dokaz da je međunarodna crkvena politika igrala značajnu ulogu.
Napomena: Originalni registar pisama pape Aleksandra II smatra se izgubljenim; pronađeni su samo fragmenti i kopije u srednjovekovnim zbirkama papinskih reskripata.
Pomozite nam da budemo bolji.
