Fotograf Fernando Faciole proveo je tri godine dokumentujući uticaj drumskog saobraćaja na populaciju divovskih mravojeda u Brazilu, nakon što je između 2017. i 2020. duž puteva u Mato Grosso do Sul pronađeno 766 mrtvih jedinki. Razvoj poljoprivrede i širenje puteva uništavaju staništa, a mnogi mladunci ostaju napušteni i teško podnose rehabilitaciju. Faciole beleži i rad naučnika i veterinara, emotivne izazove terenskog rada, ali i praktična rešenja poput prelaza za životinje i boljih ograda koja mogu smanjiti smrtnost.
Tri godine s divovskim mravojedima: Fotograf koji je dokumentovao 766 smrtonosnih sudara u Brazilu
Two giant anteaters look up at a studio light being used to photograph them. In Brazil, new highways are being paved to connect newly cleared agricultural fields, and more anteaters are ending up as roadkill.Fernando Faciole
Između 2017. i 2020. duž puteva u saveznoj državi Mato Grosso do Sul pronađeno je 766 mrtvih divovskih mravojeda. Taj porast smrti poklopio se sa intenzivnom ekspanzijom poljoprivrede i sečom prirodnih staništa kako bi se napravilo mesta za useve i mrežu puteva za njihov transport. Spori i lutajući mravojedi često postaju žrtve saobraćaja — sudari ne samo da smanjuju brojnost vrste, već ostavljaju i napuštene mladunce koji retko prežive bez specijalizovane nege.
Putovanje i dokumentacija
National Geographic Explorer i fotograf Fernando Faciole proveo je tri godine beležeći ovu krizu. Podelio je vreme između stradalih jedinki na ivičnjacima puteva, potragama duž autoputa BR-262 i radom u centrima za rehabilitaciju u regijama Cerrado i Pantanal — tropskoj savani i najvećem tropskom močvarnom području na svetu. Tokom rada Faciole je pratio i rad biologa i veterinara koji nose punu odgovornost za prikupljanje uzoraka, lečenje i pokušaje ponovnog uvođenja mladunaca u prirodu.
Tehnički i terenski izazovi
Fotografisanje divovskih mravojeda donosi specifične probleme: ova životinja lako se kamuflira, ima noćne navike i slab vid, ali izuzetno razvijen njuh. Fotografima i istraživačima često je potrebno pratiti smer vetra, raditi pri sumraku i noću, i brzo donositi odluke pored prometnih puteva. U potragama za stradalim jedinkama timovi su se suočavali sa jakim saobraćajem, komarcima, pritiscima da brzo dokumentuju slučaj i opasnošću samog terena.
Kako su pratili stradale jedinke
Faciole i njegova terenska partnerka, veterinarka Grazielle Soresini, fokusirali su se na BR-262 i okolne puteve, poznate kao izuzetno opasne za divlje životinje. Noćne patrole, rano ustajanje i višednevne ture duž rute bile su uobičajene. Svako zaustavljanje na ivičnjaku zahtevalo je oprez: brz promet, problemi sa osvetljenjem i stalni vetar od prolaznih vozila otežavali su fotografisanje i prikupljanje podataka.
Emocionalni teret i rehabilitacija
Suočavanje sa leševima i napuštenim mladuncima ostavilo je dubok emocionalni trag na fotografa i stručnjake. U rehabilitacionim centrima mladunci zahtevaju stalnu, specijalizovanu negu — hranjenje na flašicu, medicinsku i fizičku rehabilitaciju — a nakon meseci nege sledi delikatan proces ponovnog uvođenja u prirodu bez stvaranja emotivne veze sa ljudima. Faciole je u svojim fotografijama nastojao da prenese i tugu i nadu: slike ranjivih mladunaca, ali i posvećenih naučnika i veterinara koji se bore za opstanak vrste.
Rešenja i razlog za nadu
Iako su podaci zabrinjavajući, postoje praktična rešenja koja mogu smanjiti mortalitet: bolja ograda uz puteve, podvožnjaci i nadvožnjaci za divlje životinje, kao i plansko upravljanje saobraćajem u područjima bogatim biodiverzitetom. Faciole ističe da divovske mravojede treba posmatrati kao simbol šireg problema — i kao povod za primenu mera koje bi mogle postati model za druge regije u Brazilu i svetu.
Napomena: Tokom rada na terenu Faciole je sarađivao sa dugogodišnjom istraživačicom Lydiom Möcklinghoff, koja je, nažalost, poginula u avionskoj nesreći u julu 2026. Lydia će biti upamćena po svom doprinosu proučavanju ponašanja mravojeda u Pantanalu.
O autoru
Fernando Faciole je nagrađivani National Geographic Explorer, fotograf za očuvanje prirode i biolog iz São Paula, Brazil. Član je International League of Conservation Photographers, a njegov rad obuhvata više od 30 zemalja sa fokusom na urgentne teme iz oblasti očuvanja prirode i ekologije.
Pomozite nam da budemo bolji.
