Ukratko: U Maleziji raste talas neprijateljstva prema Rohingya izbeglicama: neregistrovane škole i porodice su mete racija i iseljenja, dok društvene mreže i politička retorika dodatno podstiču netrpeljivost. UNHCR procenjuje više od 126.000 Rohingya u zemlji, ali izbeglice nemaju formalna prava na rad, stanovanje ili školovanje. Predizborna atmosfera i viralne kampanje pogoršavaju situaciju, dok zajednice traže zaštitu i priliku za obrazovanje svoje dece.
Novi Talas Neprijateljstva: Rohingya Izbeglice Pod Pritiskom u Maleziji
These women and their children were among Rohingya refugees evicted from their homes in Malaysia [Reuters]
U Maleziji se poslednjih meseci širi novi talas neprijateljstva prema Rohingya izbeglicama koje su decenijama bežale od progona u Mjanmaru. Zajedničke škole, domaćinstva i kampovi suočavaju se sa racijama, iseljenjima i pritiscima koje pokreću i društvene mreže i politička retorika.
Rohingya children cannot attend regular schools in Malaysia and instead go to centres run by communities or organisations, like this one in Penang [Getty Images]
Pritisci Na Obrazovanje I Zajednice
Rohingya deca formalno su isključena iz malezijskog sistema javnog obrazovanja i zato pohađaju neregistrovane, zajednički vođene "centre za učenje". Ti centri su u poslednje vreme posebno ugroženi: iranski učitelj i osnivač škole, pod imeom "Irhan" (pseudonim), opisuje raciju u kojoj su uniformisani policajci ušli, fotografisali učenike i naložili nekima da odu kući.
The brutal 2017 crackdown forced more than a million Rohingya to flee, like these men arriving in northern Malaysia the following year [AFP via Getty Images]
U nekim oblastima škole su privremeno zatvorene, dok su drugde uvedena stroga pravila (npr. da deca ne nose uniforme i da odmah idu kući posle časova) kako bi se smanjio rizik od napada.
Najib Razak, the former prime minister of Malaysia, addressed refugees in a Kuala Lumpur stadium in 2016 wearing scarves reading Save Rohingya [NurPhoto via Getty Images]
Evikcije, Zadržavanja I Strah
U nekoliko sela Rohingya su iseljavani nakon pritužbi lokalnog stanovništva da njihov boravak izaziva "društvene probleme". Nakon iseljenja iz ribarskog naselja kod Penanga, oko 120 ljudi je potražilo sklonište ispred kancelarije UNHCR-a u Kuala Lumpuru i privremeno bilo zadržano — preko polovine njih bili su deca.
Last month, authorities temporarily detained 120 Rohingya refugees seeking shelter outside the UN's refugee agency in Kuala Lumpur [Rohingya Rights Response]
Uzroci Poražavajućeg Obrta
UNHCR procenjuje da je u Maleziji naseljeno više od 126.000 Rohingya, što je čini drugim najvećim domaćinom posle Bangladeša, mada neke organizacije veruju da je stvarni broj veći. Mnogi su izabrali Maleziju zbog verske i kulturne bliskosti, ali i zbog ekonomskih mogućnosti — uprkos tome što država formalno ne priznaje tražioce azila i ne garantuje im pravo na rad, stanovanje ili obrazovanje.
Malaysia's foreign minister recently said Myanmar was willing to repatriate 5,000 refugees [NurPhoto via Getty Images]
Neprijateljstvo je dodatno pogoršano viralnim objavama na društvenim mrežama (npr. tvrdnja o nepravilnom zbrinjavanju ostataka žrtve pri prazniku Eid al-Adha) i organizovanim online peticijama koje su pozivale na uklanjanje Rohingya — jedna takva peticija je sakupila preko 420.000 potpisa pre nego što je uklonjena.
Many Rohingya describe facing hostility in Malaysia as attitudes shift [Getty Images]
Istorijski Kontekst
Najmasovniji egzodus Rohingya dogodio se nakon brutalne vojne kampanje u avgustu 2017. godine, koju su Ujedinjene nacije opisale kao "klasično etničko čišćenje", dok je administracija SAD ocenila da je reč o genocidu. Mjanmar se suočava sa slučajem pred Međunarodnim sudom pravde zbog postupaka prema Rohingya zajednici.
Recently refugees have face anti-Rohingya rhetoric from public figures [Getty Images]
Politička Rhetorika I Predizborni Kontekst
Antimigrantska retorika postaje sve prisutnija i među uticajnim javnim ličnostima u Maleziji. Tokom predizborne kampanje, premijer Anwar Ibrahim najavio je da je Mjanmar navodno spreman da repatriira 5.000 Rohingya, a pojedini javni akteri koristili su dehumanizujuće metafore koje dodatno podstiču netrpeljivost.
Približavanje opštih izbora (do februara 2028.) daje dodatni motiv političkim akterima da migrante predstave kao pogodnu metu za skretanje pažnje sa ekonomskih i socijalnih problema.
Šta Rohingya Kažu
"U prvim godinama Maležani su nam bili prijatelji. Brinuli su o našoj deci. Ali to se promenilo", kaže Irhan. "Ostao bih da mogu, ali kuda da idem? Nigdje nas ne žele."
Rohingya učitelji i aktivisti ističu da većina njih i dalje želi povratak u Mjanmar kada to bude bezbedno, ali sadašnja situacija u Rakhineu — sa intenzivnim sukobima i razaranjima — čini povratak opasnim i neizvesnim.
Završna Napomena
Dok međunarodne organizacije upozoravaju na pogoršanje položaja manjina u regionu, Rohingya u Maleziji ostaju bez osnovnih prava i izloženi rastućem nasilju i stigmatizaciji. Njihova osnovna potreba, kako kažu nastavnici i roditelji, jeste da im se omogući miran pristup obrazovanju i zaštiti.
Pomozite nam da budemo bolji.
