Argo plutač CSIRO‑a proveo je dve i po godine, uključujući devet meseci, plutajući ispod šelfova Denman i Shackleton u Istočnoj Antarktici i prikupio prve merenja temperature i saliniteta ispod šelfova. Podaci otkrivaju tople vodene tokove ispod Denman šelfa koji ubrzavaju topljenje glečera, dok Shackleton zasad ne pokazuje izlaganje toploj vodi. Rezultati su prvi takvi u ovoj regiji i pomažu u proceni ranjivosti antarktičkog leda i potencijalnog porasta nivoa mora.
Izgubljeni Argo plutač vratio prvi podvodni zapis iz Istočne Antarktike — otkriveni topli vodeni tokovi ispod Denman šelfa
A view of the land and sea in Antarctica - Oleksandr Matsibura/Shutterstock
Argo plutač lansiran od strane australijske agencije CSIRO odlutao je sa planirane rute i proveo oko dve i po godine na neočekivanoj misiji u Istočnoj Antarktici. U tom periodu, uključujući približno devet meseci, plutač je plovio ispod dva ledena šelfa — Denman i Shackleton — i prikupio jedinstvena merenja temperature i saliniteta od morskog dna do baze leda.
Zašto su ta merenja važna?
Ledeni šelfovi deluju kao prirodne zapreke koje sprečavaju da kopneni led slobodno klizi u ocean. Ako topla okeanska voda dopre do baze šelfa, ona može ubrzati topljenje i dovesti do kolapsa šelfa, što bi povećalo dotok glečerskog leda u more i ubrzalo porast nivoa mora.
An aerial view of a glacier - Sean Gallup/Getty Images
Kako je plutač prikupio podatke
Argo plutači uobičajeno zaranjaju do dubine do dva kilometra i izranjaju svake ~10 dana da bi preneli podatke putem satelita. Međutim, tokom boravka ispod lednih šelfova plutač nije mogao da ispliva i prenese podatke u realnom vremenu. Kada je kasnije uspeo da se vrati na otvoreno more, naučnici su pristupili njegovim snimljenim merenjima. Da bi rekonstruisali gde su pojedina očitanja nastala, kombinovali su zabeležene dubine kontakta sa ledom i satelitske snimke kako bi procenili verovatne putanje plutača.
Glavni rezultati
Analiza podataka donela je prvi direktni uvid u stanje ispod šelfova u ovoj regiji Istočne Antarktike. Najvažnija otkrića su:
A group of people in an inflatable raft near an ice shelf in Antarctica - Michel Setboun/Getty Images
- Prisustvo toplih vodenih tokova ispod Denman šelfa koji doprinose topljenju glečera Denman.
- Shackleton šelf za sada ne pokazuje jasne znake izlaganja toploj vodi, što je povoljan nalaz.
- Totten glečer i okolna područja Istočne Antarktike ostaju područja od posebnog interesa zbog potencijalnog doprinosa budućem porastu nivoa mora.
Šta ovo znači za nauku i klimu
Podaci iz prve ruke iz ispod ledenih šelfova su izuzetno dragoceni jer su to mesta koja se teško proučavaju konvencionalnim metodama. Ovi zapisi pomažu da se bolje razumeju mehanizmi prenošenja toplote iz okeana do baze leda i da se preciznije procene budući scenariji podizanja nivoa mora — ključna informacija za planiranje ublažavanja i prilagođavanja klimatskim promenama.
Napomena: Argo plutači su deo globalne mreže koja beleži temperaturne i salinitetne profile okeana i igra ključnu ulogu u praćenju akumulacije toplote u svetskim morima.
Uprkos tome što nije bila planirana, ova nenamerna misija Argo plutača pružila je jedinstven pogled na procese koji upravljaju stabilnošću antarktičkih šelfova i podvukla hitnost daljih merenja i istraživanja u Istočnoj Antarktici.
Pomozite nam da budemo bolji.
