Misija SMILE je prva široka saradnja Kineske akademije nauka i Evropske svemirske agencije sa ciljem da po prvi put u realnom vremenu globalno mapira Zemljinu magnetosferu. Letelica će koristiti meki rendgenski imager i kružiće u eliptičnoj putanji od 5.000 km do 121.000 km kako bi pratila kako solarne erupcije oblikuju magnetski štit. Bolje predviđanje geomagnetnih oluja može zaštititi satelite, komunikacije i elektroenergetske mreže. Lansiranje planirano za 9. april je odloženo zbog tehničkog problema; novi datum još nije poznat.
SMILE: Kinesko-evropska misija koja će prvi put u realnom vremenu mapirati Zemljinu magnetosferu
an artist's impression of SMILE delivered to space - ESA
Naša planeta je okružena hiljadama satelita, ali postoji jedna osnovna pojava koju do sada nismo dobro posmatrali u globalu: kako Zemljino magnetno polje reaguje u realnom vremenu na solarne oluje. Zajednička kinesko-evropska letelica SMILE (Solar wind Magnetosphere Ionosphere Link Explorer) ciljano će popuniti tu prazninu.
Prva sveobuhvatna saradnja CAS i ESA: SMILE je prva velika misija svemirske nauke realizovana kao partnerski projekat Kineske akademije nauka (CAS) i Evropske svemirske agencije (ESA). Saradnja je započeta 2015. godine, a SMILE je izabran među 13 predloga i ušao u studijsku fazu početkom 2016. godine.
Neobična orbita za široku perspektivu: Letelica će zauzeti izrazito eliptičnu putanju koja se proteže od oko 5.000 km iznad Južnog pola do približno 121.000 km iznad Severnog pola. Takva putanja daje instrumentima jedinstven, širok ugao gledanja na interakciju solarnog vetra sa Zemljinom magnetosferom.
Šta SMILE donosi novo
Glavni instrument misije je meki rendgenski imager (soft X-ray imager) koji će po prvi put globalno mapirati granice magnetosfere. To znači da naučnici neće pratiti samo pojedinačne lokalizovane događaje, već će moći da vide kako se oblik i granice magnetskog štita menjaju u realnom vremenu dok prolaze solarne erupcije.
the smile satellite amid a solar storm - ESA
Naučnici već imaju solidno razumevanje procesa koji upravljaju interakcijom solarnog vetra i magnetosfere, ali trenutne misije—kao što su NASA-in MMS i zajednički ESA–NASA SOHO—prate uglavnom lokalne fenomene ili različite delove sistema. SMILE je osmišljen da pruži dopunski globalni uvid koji nedostaje.
Zašto je to važno za civilnu infrastrukturu
Preciznija i šira posmatranja mogu unaprediti prognoze geomagnetnih oluja. Jake oluje mogu poremetiti navigacione sisteme, radio-komunikacije i oštetiti satelite u niskoj orbiti, a u ekstremnim slučajevima izazvati i prekide u elektroenergetskim mrežama — kao što se dogodilo 1989. godine kada je Kvibek ostao bez struje devet sati. Manje intenzivni, ali široko rasprostranjeni događaji još su zabeleženi i u maju 2024. godine.
Status lansiranja
Lansiranje je izvorno bilo planirano za 9. april sa evropskog svemirskog centra u Francuskoj Gviani, ali je odloženo nakon što je ESA prijavila tehnički problem na proizvodnoj liniji jedne potkomponente. Za sada nema zvaničnog novog datuma lansiranja.
SMILE predstavlja važan korak ka boljem razumevanju i predviđanju svemirskog vremena — znanja koja mogu smanjiti rizik od velikih tehničkih kvarova na Zemlji i u orbiti.
Šta pratiti dalje: Potvrđeni novi datum lansiranja, prve slike soft X-ray imagera i objavljeni rezultati upoređivanja SMILE podataka sa postojećim misijama.
Pomozite nam da budemo bolji.
