Arheolozi u Dirijahu, na obodu Rijada, pronašli su keramički vrč sa više od 100 komada zlatnog, srebrnog i dragim kamenjem ukrašenog nakita, nazvan "Blago Dirijah". Radiokarbonsko datiranje povezuje naselje sa periodom 743–753. godine, odnosno s ranim Abasidskim halifatom. Nakit je vešto izrađen — oblikovani listovi zlata, utiskivanje i ugradnja poludragog kamenja — ali razlog zakopavanja i vlasništvo ostaju nepoznati. Najavljena su dalja iskopavanja i analize kako bi se razjasnio istorijski kontekst nalaza.
Blago Dirijah: 1.200-godišnji glineni vrč sa zlatnim, srebrnim i dragim nakitom — moguće delo hodočasnika
Archaeologists discovered a ceramic jar containing over 100 gold and silver artifacts at the site of Diriyah. | Credit: Saudi Heritage Commission
Arheolozi u Dirijahu, naselju na obodu Rijada, otkrili su glineni vrč koji sadrži više od 100 komada zlatnog, srebrnog i dragim kamenjem ukrašenog nakita — nalaz koji je nazvan "Blago Dirijah" i koji bi mogao poticati iz ranih godina Abasidskog halifata.
Tim Saudijske komisije za baštinu koji radi na iskopavanjima u Dirijahu šest godina navodi da su radiokarbonski nalazi organske materije iz naselja datirani u period 743–753. godine. Tokom poslednje sezone iskopavanja istraživači su otkrili gipsane posude za vodu, zidove stambenih objekata i fragmente keramike i stakla, a među tim strukturama neočekivano je izvađen i zakopan keramički vrč sa nakitom.
Prema laboratorijskom stručnjaku Saudijske komisije za baštinu: "Jedno od najznačajnijih otkrića ove šeste sezone bilo je otkriće 'Blaga Dirijah', koje se sastoji od kolekcije zlatnih predmeta, dragog kamenja i oksidisanih fragmenta bakra."
Dirijah je kroz istoriju igrao važnu ulogu kao stanica na hadž-ruti između Basre i Meke. Iako je danas poznat i kao mesto povezano sa prvim saudijskim državnim formacijama iz 18. veka, nalazi ukazuju da naselje ima višeslojnu i raniju prošlost koja seže u period ranog srednjeg veka.
An aerial photograph of the archaeological excavations at Diriyah. | Credit: Saudi Heritage Commission
Stručnjaci još ne znaju precizan razlog zbog kojeg je nakit zakopan — da li je pripadao hodočasniku koji je bezbedno sakrio svoje dragocenosti tokom putovanja ili je reč o drugom kontekstu — ali analizom je utvrđeno da su predmeti delo veštih majstora. Komadi su napravljeni oblikovanjem tankih listova zlata, utiskivanjem dekorativnih motiva i ugradnjom poludragog kamenja; motivi su pretežno floralni i geometrijski.
Arheološki i istorijski kontekst povezivan je s ranim periodom Abasidskog halifata (koji je došao na vlast oko 750. godine) — razdobljem kada su trgovina, putovanja i umetnost intenzivno cvetali duž ruta koje su povezivale Arabijsko poluostrvo sa Mesopotamijom i severnom Afrikom.
Planirana su dodatna iskopavanja i laboratorijske analize kako bi se bolje razjasnio kontekst nalaza, tehnike izrade nakita, moguće poreklo predmeta i odgovorilo na pitanje da li je blago zapravo pripadalo hodočasniku ili lokalnom stanovništvu.
Za sada je jasno: reč je o retkom i vrednom nalazu koji baca novo svetlo na život, trgovinu i religijske puteve u regionu u 8. veku.
Pomozite nam da budemo bolji.
