Tim iz Skoltecha razvio je matematički model koji pokazuje da bi somatske mutacije i tkiva koja se ne obnavljaju (neuroni i kardiomiociti) mogli da ograniče medijani ljudski vek na oko 156 godina. Studija ukazuje da, i kada se uklone mnogi drugi uzroci starenja, greške u DNK i neobnovljiva tkiva ostaju glavni faktori koji skraćuju život. Istraživači planiraju dalje proučavanje reverzibilnih mehanizama starenja, dok se javnosti savetuje pridržavanje zdravih stilova života i medicinskih preporuka.
Novo rusko istraživanje: ljudski životni vek mogao bi dostići 156 godina?
Researchers found what's preventing us from living longer.
Prema Guinnessovoj knjizi rekorda, najstarija zabeležena osoba doživela je 122 godine. Novo istraživanje ruskog tima iz Skoltech Biomed Technologies Center otvara pitanje koliko bi ljudski život mogao da se produži u idealnim uslovima — njihova analiza ukazuje na moguću granicu od oko 156 godina.
Matematički model i glavni nalazi
Istraživači su razvili matematički model koji omogućava simulaciju različitih mehanizama starenja tako što ih pojedinačno „uključuju“ ili „isključuju“. U scenariju u kojem rizik smrtnosti ne raste s godinama i uklone se većina faktora starenja, tim je identifikovao dve ključne prepreke: somatske mutacije i tkiva koja se ne obnavljaju.
Šta su somatske mutacije i zašto su važne?
Somatske mutacije su promene u DNK koje se akumuliraju unutar pojedinačnih ćelija tokom života. Trenutno ne postoje terapije koje potpuno uklanjaju sve takve mutacije, a njihov nagomilani efekat doprinosi degradaciji funkcije tkiva i procesu starenja.
Neobnovljiva tkiva: mozak i srce
Mnogi organi — kao što su jetra i koža — stalno obnavljaju ćelije i popravljaju oštećenja. Međutim, nervno tkivo (neuroni) i srčano tkivo (kardiomiociti) praktično ne dele ćelije i ne regenerišu se u značajnoj meri. Zbog toga su ta tkiva posebno ranjiva na akumulaciju oštećenja i smatraju se glavnim biološkim limitatorima dugovečnosti.
"Ključni nalaz studije je otkriće značajnih razlika između tipova tkiva. Neuroni i kardiomiociti, koji nemaju sposobnost deobe, pokazali su se kao glavni limitirajući faktori: kada se eliminišu svi drugi uzroci starenja, same somatske mutacije smanjuju teorijski medijani životni vek sa 1.759 godina (za hipotetički ne-stareći organizam) na 156 godina," rekao je Evgeny Efimov, istraživački pripravnik u Skoltech Biomed Technologies Center i jedan od autora studije.
Šta dalje?
S obzirom na ove biološke granice, autori planiraju da dalje proučavaju mehanizme starenja koji bi mogli biti reverzibilni ili terapijski dostupni, uključujući disfunkciju mitohondrija, skraćivanje telomera, epigenetski drift i gubitak proteostaze. Cilj je formirati prioritetnu listu problema koje je najizvodljivije tretirati kako bi se poboljšao kvalitet i trajanje zdravog života.
Praktični savet
Iako su ovakve teorijske granice interesantne, trenutni najefikasniji pristupi za duži i zdraviji život i dalje su mere koje možemo primenjivati danas: uravnotežena ishrana, dovoljno sna, redovna fizička aktivnost, i briga o životnoj sredini (čist vazduh i voda). Najbolje je pratiti preporuke lekara i medicinske stručnjake dok nauka napreduje.
Napomena: Rezultati potiču iz teorijskog modela i ne znače da će ljudi uskoro dostići navedeni vek — ukazuju na biološke faktore koji predstavljaju najveći izazov za dugovečnost.
Pomozite nam da budemo bolji.
