Novo preispitivanje radarskih podataka NASA-inog Magellana iz 1990‑ih otkrilo je na zapadnoj padini Nyx Monsa strukturu koja odgovara velikoj lavinskoj cevi — prvoj direktno detektovanoj podzemnoj formaciji na Veneri. Procene kažu da cev ima prečnik ~1 km, krov debljine ≥150 m i unutrašnju visinu ≥375 m, a verovatno se proteže na nekoliko milja. Nalaz potvrđuje teorije o lavinskim strukturama i podstiče dalja istraživanja pred misije EnVision i VERITAS.
Prvo Direktno Otkriće Podzemne Lavinske Cevi Na Veneri Otkriva Ogromnu Šupljinu
Artist's impression of the NASA Magellan spacecraft making radar observations of Venus, with the data indicating the presence of a subsurface lava tube in this handout image released on February 9, 2026. RSLab, University of Trento/Handout via REUTERS
Novo preispitivanje radarskih podataka s NASA-inog svemirskog broda Magellan, prikupljenih početkom 1990-ih, otkrilo je veliku podzemnu šupljinu na zapadnom obodu vulkana Nyx Mons na Veneri. To je, kako navode istraživači, prvo direktno otkriće podzemne strukture na ovoj planeti.
Istraživači su analizirali snimke dobijene instrumentom Synthetic Aperture Radar (SAR) iz 1990. i 1992. godine, fokusirajući se na područja sa lokalizovanim urušavanjima površine koja ukazuju na prisustvo podzemnih tunela. Primenom nove metode obrade radarskih podataka uspeli su da izdvoje odbijanja koja odgovaraju unutrašnjim šupljinama.
Otkrivena struktura tumači se kao deo prazne lavinske cevi i nalazi se na zapadnoj padini Nyx Monsa, štitastog vulkana širine oko 362 km u severnoj hemisferi Venere. Procene dimenzija kažu da je prosečan prečnik oko 1 km, krov je debeo najmanje 150 m, a unutrašnja visina šupljine najmanje 375 m. Zbog ograničenja Magellanovih podataka, direktno je detektovan jedino početni segment, ali autori pretpostavljaju da se struktura može protezati na nekoliko milja.
Dimenzije otkrivene cevi su veće od većine poznatih lavinskih cevi na Zemlji i predviđanja za Mars, a po veličini su bliže većim primerima zabeleženim na Mesecu. Istraživači navode da to nije iznenađujuće s obzirom na to da su lavni kanali na Veneri općenito veći i duži nego na drugim telima Sunčevog sistema.
"Prelazak iz teorije u direktnu posmatračku potvrdu predstavlja veliki korak napred..." — Lorenzo Bruzzone, Univerzitet u Trentu.
Magellan je mapirao oko 98% površine Venere i njegova bočna (side-looking) geometrija posmatranja bila je ključna za identifikaciju radarskih refleksija koje potiču iz unutrašnjih šupljina. Autori studije ističu da sama lavinska cev po prirodi ne mora da ukazuje na sadašnju vulkansku aktivnost.
Otkriće otvara nove pravce istraživanja geologije Venere i ima praktičan značaj za buduće misije. Evropska misija EnVision i NASA-ina VERITAS, planirane za narednu deceniju, nosiće napredne radarne instrumente koji će omogućiti snimke znatno više rezolucije i, u slučaju EnVisiona, prodiranje u podzemlje do stotina metara.
Zaključak: Analiza Magellanovih podataka donosi prvo direktno zabeleženo otkriće podzemne lavinske cevi na Veneri, sa dimenzijama koje su značajne za razumevanje vulkanske istorije i unutrašnje strukture planete, kao i za planiranje budućih istraživačkih misija.
Pomozite nam da budemo bolji.
