Ffion Jones (22) jedna je od 30 igračica ragbija koje učestvuju u studiji Univerziteta u Cardiffu koja tokom sezone meri broj i intenzitet udaraca u glavu pomoću specijalnih mouthguard-ova i MRI skenova. Istraživanje nastoji da popuni prazninu u znanju jer su dosadašnji protokoli uglavnom zasnovani na podacima od muškaraca. Učesnice već prijavljuju veću pažnju prema zdravlju mozga, a cilj je da se dobiju bolji podaci koji će informisati buduće smernice i bezbednosne protokole za žene u kontakt sportovima.
Studija u Cardiffu prati 30 igračica: Da li ponovljeni udarci u glavu posebno ugrožavaju žene?
Ffion Jones is taking part in a new study examining the effects of repeated head impacts in rugby on women [Calum Carpenter]
Ffion Jones je ragbi počela da igra sa osam godina jer je želela da daje svoj doprinos timu, ne razmišljajući mnogo o udarcima u glavu. Danas, sa 22 godine, ona je jedna od 30 igračica koje učestvuju u novoj studiji Univerziteta u Cardiffu koja ispituje učinke ponovljenih udaraca u glavu kod ženskih sportistkinja.
Ffion Jones (right) began playing rugby alongside her sister Celyn when she was eight years old [Ffion Jones]
Šta studija meri
Istraživači prate igračice tokom cele sezone koristeći posebno dizajnirane štitnike za zube (mouthguard) koji beleže broj i intenzitet udaraca tokom mečeva. Neki učesnici su takođe podvrgnuti detaljnim MRI skenovima kako bi se pratile moguće promene u mozgu tokom vremena.
Ffion Jones says several of her teammates have suffered concussions which have "affected their day-to-day lives" [Calum Carpenter]
Zašto je ovo važno
Vođa projekta, Peter Theobald, ističe da su prethodna saznanja o povredama glave pretežno zasnovana na podacima prikupljenim od muškaraca, dok su žene često zanemarene u takvim istraživanjima. Postojeći dokazi sugerišu da ženski mozak može reagovati drugačije ili biti podložniji određenim vrstama povreda, zbog čega su potrebni podaci specifični za žene kako bi se unapredile smernice i protokoli.
Myfi (left) and Elin, from Ysgol Gyfun Gymraeg Glantaf, say more research focused on women is needed in sport [BBC]
"Nije prihvatljivo da protokoli za procenu povreda glave u ragbiju u velikoj meri počivaju na podacima od muškaraca," kaže Jones. "Zato je ohrabrujuće videti istraživanja koja se fokusiraju na žene."
Uticaj na učesnice
Jones priznaje da je učešće u studiji promenilo njen pristup zdravlju: sada, kada dobije udarac u glavu, zastane i razmisli da li treba da napravi pauzu. Ipak, kaže da to neće biti razlog da prestane da igra, jer i dalje veruje u vrednost sporta. Neke njene saigračice imale su simptome koji su im znatno otežali svakodnevicu — jedna je zbog posledica potresa mozga pauzirala skoro šest meseci.
The specially-designed mouthguard records the number and force of head impacts during matches [Calum Carpenter]
Šira perspektiva i očekivanja
Učenice jedne kartridž škole u Cardiffu pozdravile su istraživanje kao važan korak: važno je da se prouče razlike između muških i ženskih tela kako bi se donošenje preporuka i bezbednosnih pravila temeljilo na adekvatnim dokazima. Istraživači očekuju da rezultati pomognu u oblikovanju budućih politika, smernica za bezbednost i sportskih protokola — i da igračicama daju jasnije informacije o rizicima.
Zaključak: Studija Univerziteta u Cardiffu predstavlja prvi korak ka boljem razumevanju efekata ponovljenih udaraca u glavu kod žena. Dok se ne dobiju dugoročni rezultati, istraživanje već menja svest učesnica o važnosti brige za zdravlje mozga i može poslužiti kao osnova za rodno senzitivnije preporuke u sportu.
Pomozite nam da budemo bolji.
