Studija je analizirala 97.364 mamografska snimka od 29.921 žene i pokazala da AI može na osnovu mamograma prepoznati prethodni moždani udar sa 86% tačnosti, dok su tačnosti za hipertenziju i koronarnu bolest bile 79% i 78%. Rezultati su dosledni nezavisno od starosti i prisustva raka dojke. Iako postoji veliki potencijal za dvosmerni skrining, potrebna je dalja validacija i smanjenje lažno pozitivnih/negativnih nalaza pre kliničke primene.
Mamografija Može Otkrivati Srčane Bolesti: AI Može Pretvoriti Skrining u Dvosmerni Pregled
Discovery means mammograms could one day become dual-purpose, helping to flag cardiovascular disease as well as breast cancer - pixelfit/E+
Novo istraživanje pokazuje da mamografski skrining za rak dojke, uz analizu pomoću veštačke inteligencije (AI), može takođe ukazivati na prisustvo kardiovaskularnih bolesti i prethodnih moždanih udara. Autori sugerišu da bi u budućnosti mamogrami mogli služiti kao dvostruki skrining — za rak dojke i za procenu rizika od bolesti srca.
Studija, predstavljena na Kongresu Evropskog društva za kardiologiju (ESC) u Minhenu, obuhvatila je 97.364 mamografska snimka od 29.921 žene prosečne starosti 54 godine. Podaci su upoređeni sa medicinskim kartonima kako bi se utvrdilo prisustvo visokog krvnog pritiska, koronarne bolesti srca i prethodnih moždanih udara.
Ključni nalazi: 16% ispitanica imalo je povišen krvni pritisak, 2,5% koronarnu bolest srca, a 2,5% prethodni moždani udar. Model mašinskog učenja je na osnovu samog mamograma prepoznao prethodni moždani udar sa tačnošću od 86%. Za povišen krvni pritisak i koronarnu bolest model je postigao tačnost od 79% odnosno 78% u razlikovanju obolelih od zdravih ispitanica.
Rezultati su bili dosledni bez obzira na starost ispitanica i na to da li su žene imale i rak dojke, što ukazuje na potencijalnu širinu primene ove metode. Istraživači naglašavaju da je reč o obećavajućim preliminarnim rezultatima koji zahtevaju dodatnu validaciju.
Dr Viana Copeland (Tel Aviv University): „Kardiovaskularne bolesti kod žena se dosledno poddijagnostikuju i nedovoljno leče. Mnoge žene redovno dolaze na mamografiju, pa bi analiza tih snimaka mogla pružiti skalabilan pristup za prepoznavanje rizika bez potrebe za dodatnim snimanjem.“
Prof. Elena Arbelo (ESC): „Mamogram bi jednog dana mogao da pruži uvid u kardiovaskularno zdravlje — ali izazov je potvrditi tačnost i pouzdanost pre uvođenja u kliničku praksu.“
Stručnjaci upozoravaju na ograničenja: potrebno je smanjiti broj lažno pozitivnih i lažno negativnih rezultata, proširiti obučni set podataka, testirati model u različitim populacionim grupama i sprovesti kliničke studije kako bi se utvrdio stvarni klinički uticaj. Postoji i pitanje etike, privatnosti podataka i načina informisanja pacijentkinja o dodatnim rizicima koje AI može otkriti.
Za publiku u Srbiji važno je znati da je studija izvedena na podacima iz Velike Britanije i Izraela i da rasporedi skrininga variraju po zemljama. Ipak, koncept da postojeće slike mogu pružiti dodatne informacije o zdravlju srca ima opštu vrednost i može podstaći dalje istraživanje i primenu u različitim sistemima zdravstvene zaštite.
Zaključak: Analiza mamograma pomoću AI pokazuje značajan potencijal za rano identifikovanje žena s visokim rizikom od srčanih oboljenja, ali neophodna je dalja verifikacija, kliničke studije i razvoj procedura pre nego što se takav pristup uobliči kao deo rutinskog skrininga.
Pomozite nam da budemo bolji.
