10 zemalja koje prednjače u čistoj energiji u 2024. — ko vodi i zašto

Klima je globalni izazov koji zahteva međunarodnu saradnju. Godišnji skupovi pod okriljem Okvirne konvencije Ujedinjenih nacija o klimatskim promenama (UNFCCC) i podaci relevantnih agencija pokazuju da je smanjenje emisija i prelazak na izvore bez emisija ključ za ublažavanje posledica zagrevanja planete.

Na osnovu podataka Energy Information Administration (EIA), sajt Climate Crisis 247 rangirao je zemlje po udelu električne energije proizvedene iz izvora bez emisija u 2024. godini. U ovom izveštaju za "čiste izvore" računaju se vetar, solar, nuklearna energija, plima, talasi i gorivne ćelije. Slede deset vodećih zemalja prema procentu proizvodnje iz ovih izvora, uz podatke o ukupnoj proizvodnji iz čistih izvora i dominantnom tehnologijom.

Top 10 zemalja po udelu čiste električne energije (2024)

10. Ukrajina
Udeo iz čistih izvora: 58,4%
Ukupno iz čistih izvora: 56,6 milijardi kWh (dovoljno za ~5.243.994 prosečnih američkih domaćinstava)
Najveći izvor: Nuklearna energija — 52,0 milijardi kWh (53,6% domaće proizvodnje)
Prvi dostupni podaci: 1992 — 70,1 milijardi kWh (29,4% tadašnje proizvodnje)

9. Bugarska
Udeo iz čistih izvora: 58,4%
Ukupno iz čistih izvora: 22,6 milijardi kWh (dovoljno za ~2.092.056 prosečnih američkih domaćinstava)
Najveći izvor: Nuklearna energija — 15,8 milijardi kWh (40,8% domaće proizvodnje)
Prvi dostupni podaci: 1980 — 5,8 milijardi kWh (17,7%)

8. Finska
Udeo iz čistih izvora: 65,9%
Ukupno iz čistih izvora: 52,3 milijardi kWh (dovoljno za ~4.843.395 prosečnih američkih domaćinstava)
Najveći izvor: Nuklearna energija — 31,1 milijardi kWh (39,3%)
Prvi dostupni podaci: 1980 — 6,6 milijardi kWh (17,1%)

7. Slovačka
Udeo iz čistih izvora: 66,8%
Ukupno iz čistih izvora: 19,1 milijardi kWh (dovoljno za ~1.768.288 prosečnih američkih domaćinstava)
Najveći izvor: Nuklearna energija — 18,4 milijardi kWh (64,4%)
Prvi dostupni podaci: 1993 — 11,6 milijardi kWh (50,7%)

6. Mađarska
Udeo iz čistih izvora: 68,2%
Ukupno iz čistih izvora: 25,2 milijardi kWh (dovoljno za ~2.336.241 prosečno američko domaćinstvo)
Najveći izvor: Nuklearna energija — 15,2 milijardi kWh (41,0%)
Prvi dostupni podaci: 1982 — izvor navodi 5,0 miliona kWh (0,02%); napomena: ovaj istorijski podatak izgleda nekonzistentan u izvoru i možda predstavlja grešku u jedinicama.

5. Danska
Udeo iz čistih izvora: 70,8%
Ukupno iz čistih izvora: 24,4 milijardi kWh (dovoljno za ~2.265.696 prosečnih američkih domaćinstava)
Najveći izvor: Vetar — 20,6 milijardi kWh (59,5%)
Prvi dostupni podaci: 1980 — 11,0 miliona kWh (0,04%)

4. Litvanija
Udeo iz čistih izvora: 71,8%
Ukupno iz čistih izvora: 4,1 milijardi kWh (dovoljno za ~383.375 prosečnih američkih domaćinstava)
Najveći izvor: Vetar — 3,3 milijarde kWh (57,8%)
Prvi dostupni podaci: 1992 — 13,9 milijardi kWh (78,6%)

3. Belgija
Udeo iz čistih izvora: 72,2%
Ukupno iz čistih izvora: 52,2 milijardi kWh (dovoljno za ~4.839.690 prosečnih američkih domaćinstava)
Najveći izvor: Nuklearna energija — 29,7 milijardi kWh (41,1%)
Prvi dostupni podaci: 1980 — 11,9 milijardi kWh (23,5%)

2. Francuska
Udeo iz čistih izvora: 80,4%
Ukupno iz čistih izvora: 431,8 milijardi kWh (dovoljno za ~40.018.945 prosečnih američkih domaćinstava)
Najveći izvor: Nuklearna energija — 361,7 milijardi kWh (67,3%)
Prvi dostupni podaci: 1980 — 63,9 milijardi kWh (25,5%)

1. Luksemburg
Udeo iz čistih izvora: 89,1%
Ukupno iz čistih izvora: 912,3 miliona kWh (dovoljno za ~84.545 prosečnih američkih domaćinstava)
Najveći izvor: Solar, plima, talasi, gorivne ćelije — 482,0 miliona kWh (47,1%)
Prvi dostupni podaci: 1997 — 3,0 miliona kWh (4,7%)

Podaci su zasnovani na EIA statistici koju je upotrebio portal Climate Crisis 247. Kao i uvek kod agregiranih izvora, preporučujemo proveru originalnih EIA tabela za detalje i eventualne korekcije istorijskih vrednosti.