Analiza meteorita Northwest Africa (NWA) 13441 pokazala je da je uzorak star oko 1,27 milijardi godina, čime se popunjava velika praznina u podacima o Marsu. Tim sa Boston College koristio je napredne radiogene izotopske tehnike i otkrio neodimijum sa sedam izotopa za precizno datiranje. Otkriće daje nove uvide u magmatsku i vulkansku istoriju Marsa i pomaže u razumevanju ranih faza formiranja Sunčevog sistema.
Retki marsovski meteorit popunjava gotovo dvomilijardnu prazninu u istoriji Sunčevog sistema
Close-up color photograph of Mars. Impact craters are visible on the surface of the planet.
Novi nalaz marsovskog meteorita NWA 13441, pronađenog u Alžiru, pruža retke dokaze o geološkoj istoriji Marsa u periodu za koji do sada nismo imali uzorke. Analiza koju je predvodio tim sa Boston College otkriva da je ovaj meteorit star oko 1,27 milijardi godina, čime se značajno smanjuje velika praznina u dostupnim podacima o magmatskoj i vulkanskoj aktivnosti planete.
Do danas je prikupljeno otprilike 400 meteorita poreklom s Marsa, a najčešći tipovi — šergotiti (shergottites) — uglavnom datiraju iz perioda pre oko 2,4 milijarde godina. Zbog te prevladavajuće zastupljenosti, u podacima je postojala rupa od skoro 2 milijarde godina za koju nisu postojali reprezentativni uzorci.
Tim sa Boston College, pod vođstvom profesora Earth and Environmental Sciences Ethana Baxtera, ispitivao je uzorak Northwest Africa (NWA) 13441 pomoću savremenih radiogenih izotopskih tehnika. U uzorku je detektovan retki element neodimijum sa sedam izotopa, što je omogućilo preciznije datiranje kristalizacije i rekonstrukciju hemijskog sastava meteorita.
"Marsovski meteoriti ovog tipa su ili mlađi od 600 miliona godina ili približno stari 2,4 milijarde godina," rekao je koautor studije Dylan M. Seal. "Ovaj uzorak smo datirali na 1,27 milijardi godina, što popunjava približno dvomilijardnu prazninu za koju nismo imali podatke o magmatskoj i vulkanskoj aktivnosti Marsa."
Ovo otkriće nije samo važna brojka u datiranju: podaci ukazuju na to kako su se odvijali vulkanski i magmatski procesi na Marsu u međuvremenu kada podaci nisu bili dostupni. Za razliku od Zemlje, Mars nema tektonske ploče koje bi resetovale njegove površinske zapise, pa meteoriti služe kao dragoceni arhiv tih ranih događaja.
Zašto je ovo važno
Rezultati pomažu naučnicima da bolje razumeju ranu evoluciju Sunčevog sistema i tempo formiranja velikih planeta. Dosadašnje procene sugerišu da se Mars formirao vrlo brzo — verovatno za manje od pet miliona godina od rođenja Sunčevog sistema — pa su ovakvi uzorci ključni za rekonstrukciju tog ranog perioda.
Zaključak: Meteorit NWA 13441 donosi retku i vrednu informaciju koja popunjava veliki vremenski jaz u marsovskoj geološkoj evidenciji i pomaže u razumevanju magmatske i vulkanske istorije crvene planete.
Pomozite nam da budemo bolji.
