Studija na miševima pokazuje da ponovljeni padovi kiseonika (intermitentna hipoksija) povezani s apnejom u snu ubrzavaju biološko starenje srca i povećavaju smrtnost. Zabeleženi su povišen krvni pritisak, oštećena sistolna i dijastolna funkcija, smanjena elastičnost krvnih sudova i EKG-abnormalnosti. Autori preporučuju rano otkrivanje i lečenje, uključujući CPAP terapiju, uz oprez zbog činjenice da su potrebne dalje studije na ljudima.
Nelečena apneja u snu može ubrzati starenje srca i povećati rizik od smrtnosti — studija na miševima
The common sleep disorder that could have grave consequences if left untreated
Novo istraživanje upozorava da nelečena apneja u snu može značajno ubrzati biološko starenje srca i povećati rizik od ranije smrtnosti. Nalazi dolaze iz eksperimentalne studije sprovedene na miševima u kojoj su simulirani ponovljeni padovi nivoa kiseonika karakteristični za apneju u snu.
Šta je apneja u snu? Apneja u snu je poremećaj disanja koji tokom sna izaziva privremene prekide ili nepravilnosti u disanju, što može trajati od nekoliko sekundi do minuta. Klinički se često prepoznaje po hrkanju, pospanosti tokom dana i osećaju iscrpljenosti uprkos dovoljnom trajanju noćnog sna.
U opisanom modelu, miševi su bili izloženi intermitentnoj hipoksiji — ponovljenim epizodama sniženog nivoa kiseonika — tokom većeg dela života. Istraživači su potom pratili kako takvo hronično izlaganje utiče na različite parametre kardiovaskularnog zdravlja i preživljavanje.
Glavni nalazi
- Miševi izloženi intermitentnoj hipoksiji imali su znatno veću smrtnost u odnosu na kontrolnu grupu.
- Uočen je porast arterijskog krvnog pritiska i znakovi vaskularne ukočenosti.
- Registrovana su oštećenja srčane funkcije — i sistolne i dijastolne — kao i smanjen koronarni rezerv.
- Primetne su abnormalnosti na EKG-u, što ukazuje na električne poremećaje srca.
"U poređenju sa kontrolama, miševi izloženi intermitentnoj hipoksiji pokazali su veću smrtnost, povišen krvni pritisak, oštećenu sistolnu i dijastolnu funkciju, ukočenost krvnih sudova, smanjen koronarni rezerv i EKG-abnormalnosti," navode autori studije.
Dr Mohammad Badran (University of Missouri School of Medicine) ističe: "Dugotrajna intermitentna hipoksija stvara kumulativni teret za kardiovaskularni sistem koji ubrzava biološko starenje i povećava rizik od smrtnosti." Dr David Gozal, koautor, dodaje da poruka iz istraživanja glasi da apneja u snu nije bezazlena i da se radi o progresivnom stanju koje može imati potencijalno fatalne posledice.
Picture of a patient undergoing CPAP (American Thoracic Society)
Šta to znači za ljude? Iako su rezultati dobijeni na životinjskom modelu i ne mogu se direktno preneti na ljude bez dodatnih kliničkih istraživanja, studija pojačava zabrinutost da neliječena (nelečena) apneja u snu može imati ozbiljne dugioročne posledice po srčano-žilni sistem.
Autori pozivaju na rano otkrivanje i lečenje poremećaja disanja u snu. Među preporučenim merama je i upotreba CPAP terapije (kontinuirani pozitivni pritisak u disajnim putevima) koja može ublažiti epizode hipoksije tokom sna. Naglašavaju i potrebu za boljim pristupom dijagnostici i lečenju u ruralnim i nedovoljno servisiranim zajednicama, gde je pristup zdravstvenim uslugama često ograničen.
Ograničenja studije: Ključno je napomenuti da je istraživanje sprovedeno na miševima; ljudske studije su neophodne da bi se potvrdile pravolinijske implikacije i utvrdile preporuke za kliničku praksu.
Zaključak: Apneja u snu zahteva ozbiljan pristup — rano prepoznavanje i adekvatno lečenje mogu smanjiti dugoročne rizike za srce.
Pomozite nam da budemo bolji.
