Velika međunarodna GWAS analiza ukazuje da tip 1 dijabetesa može da obuhvati najmanje dve genetski i biološki različite podforme povezane sa HLA-DR3 i HLA-DR4. DR3 je više povezan sa aktivnošću mast ćelija i inflamacijom, dok je DR4 snažnije povezan sa delovanjem T-ćelija koje uništavaju beta ćelije pankreasa. Nalazi sugerišu da bi personalizacija terapija i razdvajanje pacijenata u kliničkim ispitivanjima po HLA tipu mogli unaprediti tretman i prevenciju.
Tip 1 Dijabetesa Možda Predstavlja Dva Različita Podtipa — Velika Međunarodna GWAS Studija
The study findings could lead to more personalized diabetes treatments. (Halfpoint Images/Moment/Getty Images)
Nova međunarodna analiza genetskih podataka ukazuje da se tip 1 dijabetesa može razvijati kroz najmanje dva genetski i biološki različita puta, povezana sa HLA-DR3 i HLA-DR4 haplotipovima. Otkriće ima važne implikacije za razumevanje bolesti i personalizaciju tretmana.
A GWAS (like this for kidney stone disease) associates specific genes with specific diseases. (Howles et al.,Nat. Commun., 2019/CC BY 4.0)
Istraživanje
Istraživači iz SAD i Velike Britanije sproveli su prvu GWAS analizu koja je odvojeno posmatrala pacijente sa tipom 1 dijabetesa prema HLA-DR3 i HLA-DR4 pozadini. U uzorku je bilo 9.091 pacijent sa tipom 1 dijabetesa i 14.157 kontrola. Rezultati su objavljeni u časopisu Diabetologia.
YouTube Thumbnail
Glavni nalazi
Analiza je pokazala suštinske razlike u genetskim varijantama i uključenim imunim mehanizmima između DR3 i DR4 grupa. Kod nosilaca HLA-DR3 obrasca istaknuta je uloga mast ćelija — imunih ćelija koje su često povezane sa alergijom i inflamacijom. Nasuprot tome, u DR4 kontekstu veći značaj imaju T-ćelije, koje direktno napadaju beta ćelije pankreasa.
Subscribe to ScienceAlert's free fact-checked newsletter
Autori navode da su genski profili koji podstiču dijabetes u DR3 u odnosu na DR4 pozadini podjednako različiti kao geni koji se razlikuju između šizofrenije i bipolarnog poremećaja.
Zašto je ovo važno
Ako tip 1 dijabetesa zaista može nastati kroz različite biološke puteve, to otvara mogućnost da se terapije i strategije prevencije prilagode genetskom i imunološkom profilu osobe. To bi moglo povećati efikasnost intervencija i smanjiti neželjene efekte kod onih kojima određeni pristupi ne odgovaraju.
Praktične implikacije i naredni koraci
Autori predlažu da buduća klinička ispitivanja razmotre razdvajanje učesnika prema HLA-DR3 i HLA-DR4 statusu, kao i da se u modelima za procenu rizika uključi HLA pozadina. Potrebne su longitudinalne studije koje će pratiti razvoj bolesti u zavisnosti od genetskog profila, prisustva autoantitela i faktora okoline, kako bi se potvrdile razlike i identifikovali ciljani pristupi lečenju i prevenciji.
Zaključak: Studija dodaje novi sloj razumevanja tipa 1 dijabetesa i podstiče prelazak sa jednog univerzalnog modela bolesti na pristup koji uzima u obzir genetsku i imunološku heterogenost pacijenata.
Pomozite nam da budemo bolji.
