Nova studija pokazuje da je hidrotermalni sistem nastao udarom u Chicxulub mogao da ostane aktivan najmanje 8 miliona godina — četiri puta duže od ranijih procena. Kombinacijom uzoraka iz bušenja 2016. i argon-argon datiranja, istraživači su potvrdili dugotrajan nastanak minerala koji su se formirali tokom cirkulacije vrućih fluida. Ažurirane simulacije ukazuju da su propusne stene, preostala toplota od udara i geotermalna energija održavali sistem. Otkriće ima važne implikacije za poreklo života na Zemlji i potragu za životom na Marsu.
Asteroid Koji Je Ugasio Dinosauruse Stvorio Podzemni Habitat Koji Je Trajao Najmanje 8 Miliona Godina
An illustration of a large asteroid colliding with Earth on the Yucatan Peninsula in what is modern day Mexico. | Credit: Getty Images
Udari asteroida često se povezuju samo sa razaranjem — ali udar koji je pre 66 miliona godina stvorio krater Chicxulub mogao je istovremeno da izgradi podzemni svet pogodan za život koji je opstao milionima godina nakon katastrofe.
Kako je nastao dugovečni hidrotermalni sistem
Asteroid prečnika oko 10 kilometara udario je u područje današnjeg poluostrva Jukatan, iskopavši krater širok približno 200 km. Ogromna energija udara zagrejala je Zemljinu koru, a voda iz Meksičkog zaliva prodrla je u napukle i delimično istopljene stene ispod kratera. Rezultat je bila prostrana mreža toplih, vodom ispunjenih pora i pukotina — idealno okruženje za mikrobni život.
Nova saznanja iz uzoraka i simulacija
Studija objavljena 9. juna u časopisu Communications Earth & Environment kombinuje napredne geološke simulacije sa stijenama prikupljenim tokom bušenja 2016. godine u okviru Ekspedicije 364 Međunarodnog programa za okeansko istraživanje. Među uzorcima je pronađen kalijumom bogat feldspat koji je nastao cirkulacijom vrućih fluida kroz krater.
Metodom argon-argon datiranja istraživači su utvrdili da su se ovi minerali formirali u periodu od samog udara pre 66 miliona godina pa sve do oko 58 miliona godina pre — što znači da je hidrotermalna aktivnost trajala najmanje 8 miliona godina. To je četiri puta duže od ranijih procena od oko 2 miliona godina i čini Chicxulub najdugotrajnijim poznatim hidrotermalnim sistemom nastalim udarom na Zemlji.
"Gde god na Zemlji ima tople vode u pokretu, naći ćete život. Znamo da udari asteroida stvaraju hidrotermalne sisteme, ali bile su nas zatekle dužina trajanja koju smo otkrili," rekla je Annemarie Pickersgill iz SUERC-a.
Šta je održavalo sistem?
Ažurirane simulacije koje su koristile savremenije modele protoka toplote i fluida ukazuju na kombinaciju faktora koji su produžili aktivnost: izuzetno propusne, napukle stene koje su omogućile snažnu cirkulaciju vode, preostala visoka temperatura izazvana samim udarom i dopuna toplote iz prirodne geotermalne energije regiona. Zajedno su omogućili stabilno, toplo i vlažno podzemno okruženje tokom miliona godina.
"Napredak u računarskim metodama omogućava simulacije kompleksnih prirodnih sistema sa neviđenim realizmom," dodao je Evangelos Christou, koautor studije.
Implikacije za poreklo života i potragu za životom izvan Zemlje
Hidrotermalni ambijenti se smatraju ključnim mestima za nastanak i evoluciju ranih oblika života. Ako udarni sistemi mogu ostati aktivni milionima godina, pružaju stabilne uslove u kojima mikrobne zajednice mogu nastati, oporaviti se i dugoročno opstati i nakon globalnih katastrofa.
Otkriće je važno i za astrobiologiju: Mars je tokom geološke prošlosti pretrpeo brojne udare i verovatno je imao površinsku vodu. Veliki udari na Marsu mogli su stvoriti slične podzemne hidrotermalne sisteme koji su, dugo nakon što su površinski uslovi postali neprijateljski, mogli da budu potencijalna utočišta za život.
Njihovi nalazi su objavljeni u časopisu Communications Earth & Environment 9. juna.
Pomozite nam da budemo bolji.
