Međunarodna studija na 3.754 podatka pokazuje da se domaće mačke stare na sličan način kao ljudi: dolazi do smanjenja zapremine mozga, širenja ventrikula i promena u određenim moždanim strukturama. Starije mačke mogu odgovarati ljudima u osamdesetim godinama, što ih čini korisnim modelom za proučavanje neurodegenerativnih bolesti. Podaci iz MRI snimaka i kliničkih zapisa ukazuju na potencijal za razvoj terapija koje bi koristile i ljudima i mačkama.
Mozak Stare Mačke Može Otkriti Tajne Ljudskog Starenja
Relax, cat and happy with old man in garden of home for emotional support animal, retirement and feline care. Bonding, service pet and kitten with senior person in backyard of house for love© PeopleImages/Shutterstock.com
Ljudi danas žive duže nego ikada, ali duži život donosi i izazove kao što su kognitivni pad, atrofiranje mozga i druge gerijatrijske bolesti. Nova međunarodna studija pokazuje da se domaće mačke stare na način koji je iznenađujuće sličan ljudskom, što ih čini važnim modelom za proučavanje starenja.
Šta su istraživači pronašli?
Naučnici sa University of Bath (UK), Auburn College of Veterinary Medicine (SAD) i École Nationale Vétérinaire de Toulouse (Francuska) analizirali su 3.754 podatka iz MRI snimaka, hemijskih profila krvi i medicinskih zapisa kod ljudi, mačaka i drugih sisara. Ustanovili su slične, starosno zavisne strukturne promene u mozgu: opšte smanjenje zapremine mozga i širenje ventrikula, kao i promene u određenim strukturama (npr. povećanje subarahnoidnog prostora, smanjenje intertalamicnih adheziona).
Older cats suffer from age-related conditions.©Pixel-Shot/Shutterstock.com
Razvoj i brzina starenja
Studija ukazuje da se brzina starenja menja kroz životne faze i da mačke posebno u kasnijim fazama života pokazuju obrasce koji su veoma bliski ljudskim. Dok su kod ljudi i šimpanzi postnatalni razvoj i sazrevanje produženi u odnosu na mačke i miševe, domaće mačke često dožive duboku starost — starije mačke mogu odgovarati ljudima u osamdesetim godinama.
Zašto su mačke korisne za istraživanja?
Cats and humans share similar age-related changes in brain structure.©Pixel-Shot/Shutterstock.com
Kućne mačke su praktične za istraživanja starenja jer mnoge žive dug i zdrav život u domaćinstvima, a vlasnici često pristaju na dijagnostičke procedure (npr. MRI) radi svojih ljubimaca. To omogućava prikupljanje velikog broja podataka bez potrebe da se životinje dugo drže u laboratorijskim uslovima.
Veterinarske i naučne implikacije
Razumevanje sličnosti između mačjeg i ljudskog mozga u starenju može ubrzati istraživanja neurodegenerativnih bolesti i razvoj terapija koje bi koristile i ljudima i životinjama. Takođe je važan podsetnik vlasnicima da starije mačke zahtevaju češće veterinarske preglede, pažljiviju negu i podršku u ishrani i hidrataciji.
Zaključak
Ova studija potvrđuje da kućne mačke predstavljaju vredan model za proučavanje procesa starenja i povezanih bolesti. Dalja istraživanja na većim skupovima podataka i sa različitim pasminama mogu pomoći da bolje razumemo mehanizme starenja i razvijemo efikasnije tretmane za životinje i ljude.
Pomozite nam da budemo bolji.
