Istraživanje Univerziteta u Sheffieldu otkriva da mikorizne gljive u podzemnim mrežama skladište oko 36% godišnjeg zagađenja vazduha, procenjujući oko 13 gigatona godišnje. Gljive i biljke žive u simbiozi: biljke pretvaraju zagađivače u šećere koje koriste gljive, a gljive vraćaju nutrijente biljkama. Naučnici upozoravaju da intenzivna poljoprivreda i degradacija tla ugrožavaju ovu funkciju i pozivaju na hitne mere zaštite i obnove zemljišta.
Zanemareno Prirodno Rešenje: Kako Mikorizne Gljive Podzemno Skladište Veliki Deo Godišnjeg Zagađenja
Photo Credit: iStock
Novo istraživanje Univerziteta u Sheffieldu ukazuje da mikorizne gljive — ogromne podzemne mreže koje žive u simbiozi sa biljkama — mogu skladištiti oko 36% godišnjeg zagađenja vazduha. Naučnici tvrde da bi ova prirodna „ugljenična banka” mogla biti važan, ali dosad nedovoljno prepoznat, element u borbi protiv klimatskih promena.
Šta su mikorizne gljive i kako rade?
Mikorizne gljive formiraju složene mreže micelijuma ispod površine tla i nalaze se na svim kontinentima. U simbiozi sa biljkama, biljke apsorbuju zagađivače iz vazduha i pretvaraju ih u ugljene hidrate (šećere). Gljive koriste te šećere kao izvor hrane, a zauzvrat pomažu biljkama u unosu nutrijenata i vode — što poboljšava zdravlje biljaka i stabilnost tla.
Skalа i značaj nalaza
Prema izveštaju koji prenosi The Hill, jedna od najvećih poznatih mreža mikoriznih gljiva u saveznoj državi Michigan pokriva oko 91 hektar. Istraživači procenjuju da ove mreže mogu godišnje pod zemljom skladištiti oko 13 gigatona zagađenja — količinu koja je uporediva sa godišnjim emisijama nekih velikih emitera.
„Mikorizne gljive predstavljaju slepu tačku u modelima ugljenika, očuvanju i restauraciji — brojevi koje smo otkrili su zapanjujući, i kada razmišljamo o rešenjima za klimu, trebalo bi da razmislimo i o tome šta već postoji što možemo iskoristiti,“
izjavila je prof. Kate Field iz Univerziteta Sheffield.
Pretnje i preporuke
Ipak, naučnici upozoravaju da ljudske aktivnosti na površini mogu narušiti ovu podzemnu ravnotežu. Intenzivna poljoprivreda, prekomerna obrada zemljišta, seča šuma i zagađenje ugrožavaju strukturu tla i biodiverzitet mikoriznih mreža. Ujedinjeni narodi procenjuju da bi do 2050. godine čak 90% zemljišta moglo biti degradirano ako se ne preduzmu mere zaštite.
Autori izveštaja pozivaju donosioce politika da uvedu i prošire mere očuvanja tla: smanjenje oranja, obnavljanje prirodnih staništa, primenu održivih poljoprivrednih praksi, zaštitu biodiverziteta i podsticanje istraživanja mikoriznih sistema. Očuvanje tla se navodi kao direktna i relativno dostupna mera kojom ljudi mogu podržati prirodne procese koji uklanjaju zagađivače iz atmosfere.
„Kada narušimo drevne sisteme podrške života u zemljištu, sabotiramo napore da ograničimo globalno zagrevanje i potkopavamo ekosisteme na kojima zavisimo,“ zaključuje Field.
Zašto je važno: otkrivanje uloge mikoriznih gljiva menja način na koji treba razmišljati o planovima za ublažavanje klimatskih promena — uz smanjenje emisija, potrebno je čuvati i obnoviti prirodne sisteme koji već rade za nas.
Pratite lokalne i globalne inicijative za zaštitu zemljišta i podržite prakse koje očuvaju zdravlje tla — to je jednostavan, ali moćan korak u zaštiti klime.
Pomozite nam da budemo bolji.
