Usled ekstremne suše, nizak vodostaj Dunava u severnoj Bugarskoj izneo je fosile i istorijske artefakte. Kod Rusea volonteri pod vođstvom Regionalnog istorijskog muzeja pronašli su subfosilnu vilicu konja, ostatke velikog sisara i grozd ostriga star 60–65 miliona godina. Nizak vodostaj takođe je otkrio olupke iz Drugog svetskog rata, dok Copernicus beleži rekordno niske nivoe reka u julu. Stručnjaci upozoravaju na opasnost od neeksplodirane municije i pozivaju da se nalazi prijave nadležnima.
Suša Na Dunavu Otkriva Fosile i Olupke — Volonteri Traže Ostaci Mamuta Kraj Rusea
A history museum organised the guided search to teach people how to recognise different finds (Nikolay DOYCHINOV)
Ekstremna suša koja je spustila vodostaj Dunava u severnoj Bugarskoj otvorila je neobičnu i uzbudljivu priliku za naučnike i volontere: isušene obale otkrile su fosilne ostatke i istorijske artefakte koji nisu bili vidljivi decenijama.
Pretraga kod Rusea
Oko 20 volontera, među kojima i amater-fotograf Aleksandar Denkov, pridružilo se organizovanoj terenskoj pretrazi koju je pokrenuo Regionalni istorijski muzej u Ruseu, približno 250 km severoistočno od Sofije. „Pronašao sam zub!“, uzviknuo je Denkov pokazujući žućkasti fragment u pesku.
Iako tim nije naišao na dodatne kosti mamuta, muzejski stručnjaci su evidentirali nekoliko važnih nalaza: subfosilnu vilicu konja, ostatke velikog sisara — verovatno tura ili evropskog bizona — i grozd fosilizovanih ostriga star oko 60–65 miliona godina.
Širi kontekst i rizici
Nizak vodostaj Dunava otkrio je i druge ostatke duž toka reke: olupke nemačkih ratnih brodova u Austriji i Srbiji, te u Budimpešti delove vezane za Drugog svetskog rata, uključujući i ostatke dvojice nemačkih vojnika i motocikl. Copernicus, evropski klimatski observatorijum, zabeležio je rekordno niske nivoe mnogih velikih reka tokom jula.
Muzejski saveti i bezbednost: Organizatori su volonterima dali osnovne instrukcije — napredovati u liniji, podizati ruku pri uočenom nalazu i nikako ne dirati metalne predmete koji mogu biti stara municija ili eksploziv. Stručnjaci pozivaju na oprez i prijavljivanje nalaza nadležnim institucijama, umesto samostalnog iskopavanja.
Šta dalje?
Muzej u Ruseu najavio je da planira nove terenske izlaske nakon velikog interesovanja na društvenim mrežama. Nalazi podsećaju na to koliko klimatske promene utiču na rečna staništa — ne samo kroz štetu i rizik, već i kroz neočekivana arheološka i paleontološka otkrića koja zahtevaju stručno postupanje.
„Videti Dunav u ovakvom stanju zabrinjava, ali nam pruža i šansu da otkrijemo nove stvari,“ rekao je volonter i psiholog Ekaterina Yordanova.
Pomozite nam da budemo bolji.
